De Europese Gemeenschap wil de komende jaren de meest competitieve economische regio ter wereld te worden. Hoe? De kunst wordt afgekeken bij de Gebiedscoöperatie Westerkwartier.

De Gebiedscoöperatie Westerkwartier is door Eurada, een Europees netwerk voor economische ontwikkeling, aangewezen als meest innovatieve instrument voor regionale ontwikkeling.

Een soort Nobelprijs maar dan zonder geldprijs

,,Dit is als het winnen van de Nobelprijs maar dan zonder bijbehorende geldprijs”, stelt Willem Foorthuis. Met Hans Bergsma is hij één van de drijvende krachten achter de coöperatie.

 ,,John Jorritsma, de vorige commissaris van de koning in Friesland vond dat we te weinig trots zijn op ontwikkelingen in onze regio. ‘We applaudisseren met de handen in de zakken’, zei hij. Met deze erkenning willen we de handen uit de zakken halen”, vindt Bergsma.

Liever dan als voorbeeld voor Europa aangewezen te worden, hadden Bergsma en Foorthuis een zak met geld ontvangen om de gedroomde ontwikkelingen verder uit te bouwen. ,,Nu komen mensen uit andere landen hier kijken en dan moeten we weer van alles uitleggen.”

In de gebiedscoöperatie werken studenten, ondernemers, overheid en burgers intersectoraal samen om regionale economische problemen op te lossen en vernieuwingen te verzinnen. Niet om het verzinnen zelf. De ondernemers uit het Westerkwartier moeten zelf branche-brede kwesties inbrengen waarna studenten onderzoek doen en businesscases schrijven.

Midden- en kleinbedrijf en melkveehouders

In het Westerkwartier gaat het vooral om melkveebedrijven en ondernemers uit het midden- en kleinbedrijf.

,,De innovatiegraad is volgens de Sociaal Economische Raad laag. De bedrijven produceren veel, maar schaal is te klein. Hoe krijgen we de schaal en slagkracht groter. We zijn hier met 700 melkveehouders, we kennen zeshonderd meubelfabrikanten. Wat kunnen we ermee doen?”, is de vraag die Foorthuis en de zijnen zich voortdurend stellen.

Vanuit de coöperatie wordt al lang gewerkt aan het verkorten van de voedselketen. Het grote plan is om een eigen vleesverwerkende industrie op te tuigen. Ook wordt naar winstgevende manieren gezocht om gras te gebruiken als grondstof voor onder meer medicijnen en kauwgum.

 ,,We willen naar een voedselketen, een zorgketen en een biomassaketen. We doen echter geen dingen die concurreren met het bedrijfsleven.” Ook wordt onderzocht of in de toekomst waterboerderijen levensvatbaar zijn; agrarische bedrijven die zich bezig houden met rietteelt of zoetwatervisserij.

‘In de Gebiedscoöperatie helpen we elkaar’

,,97 procent van de ondernemers mist dagelijkse assistentie in kennis, innovatie en gesprek. Dat gat proberen we te vullen. Voor bedrijven alleen is dat te duur. In de gebiedscoöperatie helpen we elkaar.” De weg naar de doelen is lang. ,,Op een schaal van 1 tot 10 zitten we nu nog maar op 1,4.”

De Eurada, gevestigd in Sevilla, heeft ondertussen de afgelopen drie jaar gezocht naar innovatieve instrumenten. De zoektocht leverde uiteindelijk een stedelijk project op in Boedapest en een landelijk project, van de Gebiedscoöperatie. ,,Na 2020 komt er een nieuw subsidieprogramma Beyond European Development Program . Europa wil de most competitive region in the world worden. Dat betekent meer innovatie. Europa wil weten hoe ze hun subsidie-instrumenten moeten inrichten om dat mogelijk te maken.” Foorthuis en Bergsma weten het wel. ,,Meer onderwijs en meer onderzoek toegepast op de agenda van de regio.”

Dat klinkt eenvoudig. ,,De pest is dat we zitten met de coöperatie half in de zorg zitten, half in het onderwijs, half in de overheid en half bij de ondernemers. We vormen een grijs gebied en we moeten zorgen dat we iedereen mee dat grijze gebied in krijgen”, zegt Bergsma. ,,We hebben toewijding nodig. We willen niet alleen verbinden, we willen alle bedrijven en overheid meenemen naar een heel nieuwe zienswijze op ondernemen. Samen, maar wel vanuit de traditie van de aanwezige bedrijven.”

Je kunt deze onderwerpen volgen
Groningen