Jonge artiesten duiden Kristallnacht

Roza Kootstra toont haar werk tijdens de opening van de expositie Breaking Glass. Foto Jan Willem van Vliet

Wat betekent de Kristallnacht voor jouzelf? Die vraag stond gistermiddag centraal bij de officiële opening van de anderhalve week durende herdenking in de Groninger Synagoge.

Voor elk van de 24 studenten van klas 1A van kunstacademie Minerva heeft de Kristallnacht op 9 november 1938 een andere betekenis. De jonge kunstenaars uit zeventien verschillende landen, geven er in hun expositie Breaking Glass allemaal hun eigen draai aan.

Stuk voor stuk lieten ze zich inspireren door het vallende glas van de vernielde synagogen, bijna 80 jaar geleden. En zo hebben de studenten met slechts twee maanden ervaring op de kunstopleiding al hun eerste expositie; het is de aftrap van een meerdaagse herdenking.

De Litouwse student Domantas Grigaitis toont in zijn video-installatie 38.091 oogwenken. Dit getal is de optelsom van de vanwege hun afkomst, religie of overtuiging afgevoerde mensen, de doden en het aantal afgebrande synagogen en bedrijven. ,,We zijn hier om te herinneren, maar ook om ons te ontwikkelen en daar zijn we dankbaar voor’’, aldus Grigaitis in zijn speech.

'Duiden wat er is gebeurd'

Burgemeester Peter den Oudsten van Groningen vindt het belangrijk dat iedereen voor zichzelf de vraag beantwoordt wat de Kristallnacht voor hem of haar betekent. ,,We kunnen het ons allemaal nauwelijks voorstellen en daarom is het belangrijk dat we duiden wat er is gebeurd. Dat doen deze jonge mensen op een onbevangen manier in de expositie Breaking Glass en die is daarmee van onschatbare waarde.’’

De synagoge is de komende weken het toneel van verschillende herdenkingsevenementen. Zo wordt vanavond het boek Kristallnacht en Kamp Westerbork van historicus Klaas de Jong besproken en komt het nut van herdenken aan de orde.

Dinsdag is er een veteranenavond van het Rode Kruis, waar het humanitair oorlogsrecht centraal staat. Later in de week zijn er nog toneel- en theatervoorstellingen voor volwassenen, maar ook voor scholieren, want de organisatie vindt het van groot belang dat jongeren bij de herdenking worden betrokken.

De presentatie van Anousha Nzume over haar boek Hallo witte mensen geeft op 6 november wellicht handvatten voor het leven in deze veranderende wereld.

Op donderdag 9 november is de feitelijke herdenking op de Grote Markt. Deelnemers steken dan fakkels aan en lopen in stilte over de Vismarkt, door de Folkingestraat naar de synagoge. Daar zal oud-burgemeester Jacques Wallage spreken, evenals stadsdichter Lilian Zielstra.

Het programma staat op www.synagogegroningen.nl

menu