Janny Heller met haar kleinkinderen Joëlle, Elisa, Annelinn, Rosalie en Matthias in het Noord-Nederlands Trein & Tram Museum in Zuidbroek.

Kleine musea in Zuidbroek en Delfzijl: diep zuchten en schouders er weer onder

Janny Heller met haar kleinkinderen Joëlle, Elisa, Annelinn, Rosalie en Matthias in het Noord-Nederlands Trein & Tram Museum in Zuidbroek. Foto: DvhN

Kindergelach in de gang verbloemt de zorgen waarmee veel kleine musea te maken hebben. ,,Bij ons wordt elk dubbeltje vier keer omgedraaid’’, zegt Rowin Penning van het Noord-Nederlands Trein & Tram Museum in Zuidbroek.

Penning haast zich door het gebouw. Er is een storing in de treinsimulator die gelukkig snel verholpen kan worden. ,,Bezoekers vinden het prachtig om even machinist te mogen zijn’’, legt hij onder het repareren uit.

Zes jaar bestaat het museum dat zit in het oude stationsgebouw in Zuidbroek. Penning is oprichter en heeft het niet eerder zo zwaar gehad als dit jaar. ,,We zijn drie maanden dicht geweest. Dat hakt er stevig in. Gelukkig kunnen we de komende tijden, onder strikte voorwaarden, openblijven. Anders...’’

Gespannen

Penning volgde gespannen de persconferentie over de nieuwe coronamaatregelen. ,,Ik ben blij dat musea niet dicht hoeven. Diep zuchten, de schouders eronder en doorgaan.’’

,,Dat geldt ook voor ons’’, zegt Greet Doornbos. Zij is 18 jaar voorzitter van MuzeeAquarium aan de voet van de dijk in Delfzijl waar het verhaal van de havenstad wordt verteld. ,,Stug doorgaan, binnen de kaders die gesteld worden. We mogen allang blij zijn dat we open mogen blijven.’’

De musea hebben moeite het hoofd boven water te houden. Penning. ,,We moeten onze eigen boontjes doppen, elke euro is welkom.’’ Dat geldt ook in Delfzijl, waar ze eerder dit jaar ook nog eens een subsidieaanvraag zagen afgewezen door de Kunstraad Groningen.

Meer dan alleen financiële zorgen

Penning en Doornbos benadrukken dat er meer dan alleen financiële zorgen zijn. In Zuidbroek kan het museum een beroep doen op 55 vrijwilligers, Delfzijl heeft een poule met 70 vrijwilligers. Onder al deze mensen is een flink aantal op leeftijd. Penning: ,,Vrijwilligers maken zich ook zorgen over hun eigen gezondheid. We doen er alles aan om het moreel onder onze mensen hoog te houden.’’

Deze herfstvakantie trok het museumbezoek wat aan. Ouders en grootouders met kinderen en kleinkinderen reserveren om te mogen komen. Kinderen lopen door gangen en kijken zich de ogen uit aan wat er aan materiaal uit vervlogen dagen staat opgesteld. ,,Dat is een telefoon’’, wijst een jongetje in Zuidbroek naar een bakelieten draaischijf in een wachtkamer. ,,Wat een gek ding, opa.’’

Janny Heller uit Sauwerd is met de kleinkinderen Joëlle, Elisa, Annelinn, Rosalie en Matthias op bezoek in Zuidbroek. ,,We logeren bij oma.’’ En oma wilde er graag even tussenuit, niet te ver van huis. De kinderen hebben lol. Ze hebben net een speurtocht gedaan.

Penning is blij met het bezoek. Het museum trekt jaarlijks gemiddeld 3000 bezoekers. ,,Ik ben blij als we in 2020 op de helft zitten.’’

Onlinehulpplatform

Het museum in het oudste stationsgebouw van Groningen (geopend in 1868) mag dan uniek zijn, zo’n onderkomen heeft ook nadelen. ,,Het is een oud pand met hoge plafonds, dus we hebben enorme stookkosten. Onze vaste lasten zijn relatief hoog. Gelukkig hebben we geen mensen in loondienst’’, zegt Penning. ,,Grote musea hebben wellicht reserves kunnen opbouwen en komen in aanmerking voor subsidies en steunmaatregelen. Wij niet. Dat voelt oneerlijk. We zijn net te klein om reserves aan te leggen. We hebben elke cent nodig om een tijd als deze door te komen.’’

Hij zint hij op een actie om geld in te zamelen. ,,In 2009 hadden we de actie ‘Help het museum onder de pannen’. Voor de restauratie van het gebouw konden mensen symbolisch een dakpan kopen. Dat leverde een aardig bedrag op. Dit jaar willen we iets dergelijks opzetten. We denken eraan kleine, houten spoorbielzen te verkopen, een soort presse-papier.’’

Ook is hij voorstander van een inniger samenwerking tussen kleinere musea en cultuurinstellingen in Groningen. Eerder dit jaar startte hij al de website coronagift.nl. Het is een online hulpplatform voor kleine musea en recreatiebedrijven. ,,Mensen kunnen geld doneren om een museum te steunen.’’

Elf instellingen hebben zich al gemeld. Zo ook het MuzeeAquarium. Doornbos: ,,Waar je elkaar kunt helpen, moet je dat doen.’’

Campertoeristen

Almere, Hoofddorp, Brabant, Noord- en Zuid-Holland. Bezoekers uit windstreken die ze anders zelden of nooit zien, kwamen in Delfzijl opvallend veel over de vloer om zich te vergapen aan meer dan alleen scheepsmodellen, maquettes en natuurlijk de zeeaquaria vol dieren die leven in de Waddenzee. ,,Wat is het hier prachtig. Wat is het hier mooi. Dat wisten we helemaal niet.’’

Mina Swart en Alie van der Linde krijgen ze aan de gezamenlijke balie van de VVV en het museum en kunnen er zeker wel om lachen, om die verbaasde reacties van de meeste campertoeristen. ,,Ach ja. Wat wij al heel lang weten, dringt nu pas elders door’’, zeggen de dames.

Toch heeft ook het MuzeeAquarium te maken met een daling van het aantal bezoekers, zegt Doornbos. ,,Vorig jaar hadden we er 25.000. Ik ben al heel blij als we dit jaar tussen de 18.000 en 19.000 mensen over de vloer krijgen.’’

En het jaar begon zo mooi in het museum dat een aantal jaren geleden compleet op de schop ging. Het was twee jaar gesloten, om in 2018 compleet vernieuwd te heropenen. De bezoekers begonnen te komen. ,,De eerste paar maanden van dit jaar hadden we 6 procent meer bezoekers dan vorig jaar’’, zegt Doornbos.

,,Nogmaals: diep zuchten en schouders eronder.’’

menu