Kunstenaar met beeld in Rio wil wereld zonder zwerfafval

Een 12 meter lange plastic vrouw van zwerfafval ligt op de boulevard in Rio. Kunst van Peter Smith. Hij zegt dat de mensheid het afvalprobleem zélf kan oplossen.

Kunstenaar Peter Smith herinnert zich de eerste keer dat hij een gebruikt flesje van de grond raapte nog goed. ,,Ik schaamde me een beetje’’, zegt hij. ,,Dat komt doordat je het nooit iemand anders ziet doen.’’ Hij pakt iedere dag iets van de grond. De schaamte is hij voorbij. ,,Hoe meer mensen het anderen zien doen, hoe groter de kans dat ze zelf ook in actie komen.’’

Plastic Madonna

Smith maakt kunstwerken die geheel zijn opgebouwd uit zwerfafval. Zo ligt er op dit moment werk van hem op de Olympische Boulevard in Rio de Janeiro.

De Middelstummer, die tegenwoordig in Amsterdam woont, heeft zich als doel gesteld om een verschil te maken. Hoe klein ook. Door te doen. Door een beweging in te zetten. Door voor te lichten. En door zijn kunst.

Het 12 meter lange kunstwerk, een plastic vrouw die liggend in het zand borstvoeding geeft, is helemaal opgebouwd uit Braziliaans zwerfafval. ,,De dopjes van petflesjes zijn nog goed te zien.’’

Pronken met andermans veren

De bedoeling van het beeld is om – met de Olympische Spelen als podium – de wereld te laten zien dat zwerfafval in onze voedselketen terecht komt.

Smith bedacht en ontwikkelde het beeld in Rio, maar nu pronken anderen met zijn veren. De kunstenaar kon het project niet realiseren, omdat hij thuis moest blijven. ,,Ik heb een nierziekte en moest twee keer per week dialyseren, inmiddels heb ik een nier van mijn zus.’’

Smith kreeg hulp van een fabrikant in duurzame waterflessen. Die samenwerking liep anders dan gehoopt. ,,De fabrikant doet nu alsof het een initiatief van het bedrijf is. Ik word nog wel genoemd, maar dan als iemand die het beeld in opdracht van hen ontworpen heeft.’’ Het ergste vindt Smith dat zijn enorme kunstwerk nu wordt gezien als marketingstunt, waardoor weinig media het oppakken. Over de verhoudingen van de samenwerking is vooraf geen contract opgesteld. Dat bleek een verkeerde inschatting. ,,Ik heb er niet bij stilgestaan. Als je een boek schrijft, hoef je toch ook niet vast te leggen dat je eigen naam op de kaft komt?’’

Dertien gram

Smith probeert zich er overheen te zetten en gaat zelf op zoek naar aandacht. Hij houdt van aanpakken. Aan klagen heeft hij een hekel. ,,Ik kijk liever wat het kleinste is dat ik kan veranderen en begin daarmee.’’ Daar ligt de oorsprong voor zijn strijd tegen zwerfafval.

Met het beeld wil Smith niet alleen het probleem laten zien, hij wil een oplossing aandragen. Het beeld staat symbool voor de kracht van de mensheid. ,,Wij zijn eigenhandig tot veel in staat. Door iedere dag iets goeds te doen is dat niet een druppel in de oceaan, maar kunnen we de oceaan worden.’’

Voor de vervuiling van de aarde is een oplossing, denkt Smith. ,,Die oplossing is echter zo eenvoudig dat mensen het niet geloven. Als een kwart van ons 13 gram plastic opruimt per dag, dan ruimen we gezamenlijk 8 miljard kilo per jaar op. Dat is dezelfde hoeveelheid die jaarlijks in onze oceanen terecht komt.’’

Toon reacties

Word wakker met het belangrijkste nieuws uit het Noorden met onze ochtend-nieuwsupdate.

Meer dan 22.249 nieuwsbriefabonnees

Je kunt je op elk moment weer uitschrijven

Lees hier ons privacy statement.