Maximum snelheid: als we iets langzamer rijden zijn we (bijna) allemaal wat sneller thuis

Dit cadeautje van minister van Verkeer Melanie Schultz van Haegen raken we binnekort weer kwijt. Foto: ANP/Robin Utrecht

De maximum snelheid gaat omlaag, maar daardoor zijn we niet langer onderweg. Integendeel, zeggen deskundigen. We zijn juist sneller thuis. Hoe zit dat?

Een lagere maximum snelheid leidt vaak tot een betere doorstroming, zegt Dick de Waard. Hij is hoogleraar Verkeerspsychologie en Mobiliteitsbehoud aan de RUG. En hij ziet nog meer voordelen. ,,Een lagere maximum snelheid is ook goed voor het milieu, de veiligheid en de portemonnee van de automobilist.''

Ook hoogleraar Transportbeleid Bert van Wee (TU Delft) pleit voor een lagere maximum snelheid. Volgens hem zouden we voor de beste doorstroming zelfs terug moeten naar 90 kilometer per uur. ,,Dat is de ideale snelheid om zoveel mogelijk auto’s over een snelweg te laten rijden.’’

'Je wilt van die verschrikkelijke snelheidsverschillen af'

Volgens De Waard maakt een lagere maximum snelheid niet ze veel uit op de relatief rustige wegen in het Noorden, behalve in de spits.

,,Maar op drukke wegen, zoals in de Randstad werkt het absoluut. Bij een lagere snelheid kunnen we dichter op elkaar rijden. Er passen dan simpelweg meer auto’s op de weg.''

Bovendien, zegt de Groningse verkeerspsycholoog, worden de onderlinge snelheidsverschillen kleiner. ,,Die verschillen spelen een grote rol bij het ontstaan van ongelukken en spookfiles. Als je die files terugdringt wordt de doorstroming beter. De huidige situatie, met al die verschillende snelheidsborden, is niet goed. Je wilt van die verschrikkelijke snelheidsverschillen af.’’

Dit filmpje van The One Show laat zien hoe spookfiles ontstaan:

Automobilisten die dicht op elkaar rijden belanden regelmatig in spookfiles. Die ontstaan doordat er altijd onderlinge snelheidsverschillen zijn. Zodra een voorligger even vaart mindert gaan de andere auto’s één voor één op de rem en schuift een lange rij voertuigen als een harmonica in elkaar. Voor je het weet rijdt de hele stoet stapvoets. Hoe hoger de snelheid, hoe vaker zo'n spookfile ontstaat.

We reageren alsof ons een cadeautje wordt afgepakt

Volgens een recente peiling van Maurice de Hond verzet iets meer dan de helft van de regelmatige snelweggebruikers zich tegen verlaging van de maximum snelheid. De tegenstanders reageren vaak emotioneel.

 ,,Bijna alsof hen een cadeautje wordt afgepakt’’, zegt De Waard. ,,Eerst ging de snelheid omhoog naar 130 en nu plotseling terug naar 100. Maar die 130 kilometer per uur heeft ons nauwelijks iets opgeleverd. Verreweg de meeste ritten op de autosnelweg zijn niet langer dan zestig kilometer. Bij dat soort afstanden win je geen tijd als je 130 rijdt. Maar het wordt er wel gevaarlijker van.’’

Aantoonbaar meer doden bij 130 kilometer per uur

Dat laatste meldt ook de SWOV, de stichting Wetenschappelijk Onderzoek Verkeersveiligheid. Volgens de onderzoekers van deze stichting neemt de kans op ongelukken toe bij hogere snelheden. En dat werkt andersom ook: een lagere snelheid betekent minder ongelukken en minder zwaar letsel.

Het Centraal Bureau voor de Statistiek becijferde twee jaar geleden dat de verhoging naar 130 kilometer per uur heeft geleid tot een verdrievoudiging van het aantal verkeersdoden op de bewuste stukken autosnelweg. En ook volgens hoogleraar Transportbeleid Bert van Wee heeft de verhoging naar 130 kilometer aantoonbaar voor meer slachtoffers gezorgd.

Weinig goeds

Kortom, die 130 kilometer per uur heeft ons weinig goeds gebracht. Ga maar na: slecht voor het milieu (auto’s die hard rijden stoten meer viezigheid uit), slecht voor de veiligheid (hoge snelheden leiden tot meer en zwaardere ongelukken), slecht voor de portemonnee (hard rijden kost extra brandstof) en slecht voor de doorstroming (grotere snelheidsverschillen leiden tot meer ongelukken en spookfiles).

Hard rijden is leuk, spannend en uitdagend

Het probleem is alleen dat veel weggebruikers wel de voordelen ervaren van hard rijden, maar niet de nadelen. Of, zoals de SWOV het verwoordt: er is een spanningsveld tussen het indivueel belang en het maatschappelijk belang. Veel automobilisten vinden hard rijden leuk, spannend en uitdagend. De nadelen, bijvoorbeeld voor het milieu en de verkeersveiligheid, voelen ze niet of nauwelijks.

Je kunt deze onderwerpen volgen
Groningen
menu