NAM stapt uit schadeafhandeling

De NAM trekt zich terug uit de afhandeling van aardbevingsschade in Groningen. Nationaal Coördinator Alders neemt de verantwoordelijkheid over.

Het Centrum Veilig Wonen, de uitvoeringsorganisatie die nu voor de NAM de schade in het gasgebied afhandelt, neemt geen inhoudelijke beslissingen meer in het schadeproces. Coördinator Alders buigt zich over een nieuw systeem voor de afhandeling van schade en een nieuw schadeprotocol.

‘Menselijke maat’

De bedoeling is dat bij het nieuwe protocol de ‘menselijke maat’ uitgangspunt wordt. Het moet snel, transparant en effectief zijn. Voor de zomer moet de nieuwe manier van schadeafhandeling in gebruik zijn genomen.

Afgesproken is dat kleine schades soepel en vlot worden afgehandeld. Alders heeft daar eerder al voorstellen voor gedaan. De procedurekosten voor dergelijke schades staan vaak niet in verhouding tot de herstelkosten.

Ook is het plan dat er in het bevingsgebied een proef komt in een deelgebied waarbij bewoners na een aardbeving actief worden benaderd. Dat gebied zal worden bepaald met gegevens van het KNMI over de sterkte van aardschokken.

Second opinion

Schades buiten de contouren van het gasgebied worden in een keer met geld gecompenseerd. Bewoners die niet tevreden zijn, houden het recht een second opinion te vragen. Ze mogen ook naar de Arbiter Bevingsschade stappen.

In Groningen worden vandaag de resultaten bekendgemaakt van een onderzoek naar 1800 schadegevallen in het buitengebied. Onderzoekers van Witteveen + Bos hebben alle schades bekeken. In de meeste gevallen wordt aardbevingsschade afgewezen.

Het Groninger Gasberaad en de Vereniging Eigen Huis komen vandaag met een eigen voorstel voor de schadeafhandeling waarbij bewoners nadrukkelijk worden betrokken. Onderdeel daarvan is een nulmeting voor alle huizen in het gasgebied. Bij grote schades wordt het herstel gelijk met de versterking van een huis uitgevoerd. Schade tot 5000 euro wordt direct gerepareerd. Volgens beide partijen kunnen zo de proceskosten flink omlaag.

Aanpak te versnipperd

De Onderzoeksraad voor Veiligheid (OVV) heeft kritiek op de aanpak van de problemen in Groningen. Volgens voorzitter Tjibbe Joustra wordt daarbij te veel gefocust op schade, terwijl het in feite gaat om de toekomst van Groningen. Ook vindt hij de aanpak te versnipperd.

Voorts signaleert de OVV dat niet alle aanbevelingen zijn overgenomen die twee jaar geleden in een eerder rapport over de risico’s van de gaswinning werden gedaan. Zo is er nog steeds maar één departement bij het dossier betrokken, het ministerie van Economische Zaken. De OVV vindt dat de veiligheid van Groningers niet goed is belegd en adviseert daarvoor andere departementen een rol te geven.

‘Dit kan zo niet doorgaan. Iedereen weet wat er speelt’

Demissionair minister Kamp laat in een reactie weten het niet met die kritiek eens te zijn. Volgens hem zijn andere ministeries ook nadrukkelijk bij het proces betrokken. Wel is Kamp van mening dat er op het gebied van de schadeafhandeling het een en ander te verbeteren valt.

Wirwar

Nu is er een wirwar van ingewikkelde schaderegelingen, in het leven geroepen door allerlei organisaties. De positie en de bevoegdheden van Nationaal Coördinator Alders zijn onduidelijk, terwijl er nauwelijks aandacht is voor de toekomst van Groningen en de bewoners in het gasgebied, aldus de OVV.

De organisatie keek wat er is gebeurd met de aanbevelingen die werden gedaan in 2015, toen de OVV concludeerde dat de belangen van Groningers vijftig jaar lang ondergeschikt waren aan de gaswinning. Minister Kamp beloofde alle aanbevelingen over te nemen.

Dat is niet in alle gevallen gebeurd, leert het rapport. Weliswaar is wetgeving aangepast, zijn er veel nieuwe schaderegelingen en organisaties en heeft het Staatstoezicht op de Mijnen een sterkere positie.

Twijfels

Vaak is onduidelijk wie besluit over wat. Er blijven twijfels over de veiligheid van bewoners en een acceptabel niveau van gaswinning. De besluitvorming berust nog steeds bij het ministerie van Economische Zaken, terwijl de OVV twee jaar geleden al pleitte voor de betrokkenheid van meer departementen. Nog steeds speelt de NAM een rol bij het schadeproces. Onderzoek komt moeilijk van de grond, net als de versterking van huizen.

,,Het vertrouwen is nog niet hersteld. Het gaat verder dan alleen de schadeafwikkeling, het gaat om de toekomst van Groningen. De problemen moeten breder worden opgepakt dan de gaswinning in de engste zin’’, zei voorzitter Tjibbe Joustra van de OVV voor de NPO-radio.

Hij pleit ervoor dat de overheid het hele schadeproces voor zijn rekening neemt. Volgens hem is sprake van een ereschuld aan Groningen. ,,De regio moet er bovenop worden geholpen.’’

Onvrede

Nationaal Coördinator Hans Alders stelt dat de ‘gewone gereedschapkist’ niet toereikend is in Groningen. ,,De uitkomsten van dit onderzoek bevestigen dat beeld.’’ Volgens hem is er veel onvrede in Groningen over de rol van de NAM en uitvoeringsorganisatie CVW. ,,De roep om onafhankelijkheid wordt steeds sterker.’’

De Groninger SP-gedeputeerde Eelco Eikenaar zegt dat het komende kabinet het OVV-rapport goed moet lezen. ,,Van kaft tot kaft. We moeten ophouden met dat technische gepraat over schade en allerlei juridische discussies. We moeten het benaderen als een maatschappelijk vraagstuk. Alders moet de middelen krijgen om aan de slag te gaan.’’

Het CDA wil een hoorzitting over het OVV-rapport. Kamerlid Agnes Mulder vindt het schandalig dat de problemen in Groningen nog steeds niet zijn opgelost. ,,Dit kan zo niet doorgaan. Kamerbreed weet iedereen wat er in Groningen speelt. We moeten het eindelijk eens goed regelen.’’

Toon reacties

Word wakker met het belangrijkste nieuws uit het Noorden met onze ochtend-nieuwsupdate.

Meer dan 22.249 nieuwsbriefabonnees

Je kunt je op elk moment weer uitschrijven

Lees hier ons privacy statement.