Albert Lubbers voor het badmeestersgebouwtje in het gerenoveerde zwembad. Foto: Geert Job Sevink

Zo ziet het compleet gerenoveerde zwembad De Papiermolen er uit (net zo oudmodisch als vroeger)

Albert Lubbers voor het badmeestersgebouwtje in het gerenoveerde zwembad. Foto: Geert Job Sevink

Na een ingrijpende renovatie is openluchtbad De Papiermolen in Groningen klaar voor een nieuwe toekomst. Vanaf 27 april is het bad weer open; modern van techniek, maar toch ook nog net zo oudmodisch als vroeger.

Het mocht wel een keer. Nee, het móest een keer, na bijna 65 jaar. Maar wie had kunnen bevroeden dat de zomer van 2018, het seizoen dat openluchtzwembad De Papiermolen dicht zou zijn voor een ingrijpende restauratie, de allermooiste zomer in tijden zou worden?

Albert Lubbers (62), ‘hoofd zwembaden’ bij de gemeente Groningen, kan er inmiddels om lachen. „Collega’s van zwembaden in de omgeving waren niet onverdeeld ongelukkig met de renovatie hier. Voor het bad hier was het ook een zegen, maar voor het publiek een drama.”

Grootscheeps onderhoud

Papiermolenminnaars moesten vorige zomer hun heil ergens anders zoeken dan in het water van het vijftig meter lange monumentale bad met zijn karakteristieke betonnen en zonovergoten tribune. Het zwembad onderging grootscheeps onderhoud, waarvan de uitvoering zo’n anderhalf jaar zou duren.

De klus stond al lang op het wensenlijstje van Lubbers, die is aangeschoven in het kantoor in het hoofdgebouw, dat eveneens dient als ‘windscherm’ en afscheiding van de Laan der Verenigde Naties. Vanachter zijn koffie kijkt Lubbers uit op het net weer met 4,5 miljoen liter water gevulde bad en de tribune, die niet meer grijs maar wit oogt en is verrijkt met het klapstuk van de renovatie: een remake van de oorspronkelijke muurschildering uit de jaren vijftig die in de loop der jaren sleet en onder een grijze verflaag verdween. (Tekst gaat verder na de foto's en het kader)

 

Lubbers is verguld met het resultaat. „Ik ben vooral trots op het college in Groningen”, zegt hij. „Dat ze het gedurfd hebben om geld beschikbaar te stellen voor dit groot onderhoud.”

Want, benadrukt hij, investeren in gemeentelijke zwembaden is al lang niet meer vanzelfsprekend. „Het teruglopend aantal bezoekers levert overal in het land discussie op over of je nog wel geld moet steken in zwembaden.”

Ja dus, oordeelde de gemeenteraad van Groningen. Lubbers: „In 2017 besloten we: 2018 is het jaar waarin het gaat gebeuren.”

Zo ging het rolluik aan de Papiermolenlaan in oktober 2017 voor anderhalf jaar op slot voor bezoekers en werd het bad leeggepompt, zodat tientallen bouwers los konden met het opknappen en verduurzamen van wat Lubbers met glimmende ogen ‘de oase van Groningen’ noemt.

Hij gaat voor bij een kleine rondleiding in het hernieuwde bad. Geen zwemmer zal het zien straks of er bij stil staan, maar de hele bodem van het zwembad heeft er uit gelegen. Lubbers staat aan de zwembadrand en wijst naar de punten van zijn schoenen. „Hier stonden overal damwanden om ervoor te zorgen dat de boel niet inzakte. Alle tegels van het bad zijn eruit geweest en och, hier zijn heel wat vrachtwagens af en aan gereden.” ( Tekst gaat verder na het kader)

 

In oude luister hersteld

Wie verwacht om eind april, als het nieuwe openluchtseizoen begint, een hypermodern en glimmend zwembad binnen te stappen, komt bedrogen uit. En dat is meteen de charme, betoogt Lubbers. Het zwembad is in oude luister hersteld, wat betekent dat de tribune weliswaar is geverfd, maar niet voorzien van hippe kleuren of comfortabele strandstoelen – om maar wat te noemen. Ook de oude badmeesterstoren met een kleurrijk ‘parasoldak’ is opnieuw in de verf gezet, maar niet meer dan dat.

De grootste veranderingen – op de muurschildering na – zitten ’m in de onzichtbare delen van het bad. Zo hebben de stenen tegels achter de startblokken aan de zuidkant van het bad plaatsgemaakt voor rubberen tegels, waaronder een hydraulische overkapping schuilgaat. „Zo kunnen we het bad ’s avonds en ’s nachts overdekken”, licht Lubbers toe. „Daardoor gaat er minder warmte verloren.”

Een van de andere grote – en duurzame – ingrepen blijft eveneens buiten beeld voor het grote publiek, maar gaat het zwembad een lagere energierekening opleveren: de manier waarop het water wordt verwarmd. „Dat gebeurt met riothermie”, zegt Lubbers. Simpel gezegd betekent dit dat de warmte van het ondergrondse rioolbuizenstelsel (zo’n 130 meter lang) uit de Rivierenbuurt gebruikt wordt om het water op temperatuur te krijgen en te houden.

Douches op zonne-energie

Daarbij werken de douches voortaan op zonne-energie en heeft de machinekamer, die nog is voorzien van ouderwetse zandfilterbaden uit de jaren 50 van de vorige eeuw, er een metershoog zoutvat bij gekregen. „Zo kunnen we zelf chloor maken, met behulp van elektrolyse”, weet Lubbers, „en hoeven we niet meer met transportwagens vol chloor over de weg. Bovendien kunnen we dankzij nieuwe computersystemen de temperatuur en hoeveelheid chloor in het water veel beter beheersen.”

Ook fijn: de waterleidingen zijn weer op orde en daarmee de druk op de douches ook. Het waren de werkzaamheden aan de zuidelijke Ringweg die in het zwemseizoen van 2017 nog al eens voor hinder zorgden. De problemen met de leiding zijn verholpen, verzekert Lubbers.

Wat het bad en de bezoekers nog te wachten staat met het oog op de ringweg? Lubbers: „Er staat natuurlijk nog het een en ander te gebeuren aan de westkant. En wanneer dat gebeurt? Ik heb geen idee. Maar de werkzaamheden hebben in elk geval geen consequenties voor dit seizoen, gelukkig.”

menu