Kroniek van een aangekondigd fiasco

Opinie: Groninger Forum, kroniek van een aangekondigd fiasco

Kroniek van een aangekondigd fiasco

De geschiedenis van de bouw van het Groninger Forum hangt van misleiding aan elkaar. Dat begint al bij de publieksenquête in 2007 over de keuze van het ontwerp. Tot schrik van zeer veel Groningers kregen ze zeven modernistische varianten voorgeschoteld.

Onaangename verrassing
Op grond van de belofte dat de Oostwand met respect voor de historische omgeving zou worden herbouwd, was dat een onaangename verrassing. Toeval was het niet, de stedebouwkundigen en het gemeentebestuur hadden hun conclusies getrokken uit de gang van zaken rond het Waagstraat-project. Daar had meer dan 80% van de kiezers gekozen voor het historiserende ontwerp van Natalini, die plotsklaps en tot schrik van de gemeente was veranderd van een modernist in een traditionalist.

De voorkeur van de bevolking was dus duidelijk, net als de voorkeur van de stedenbouwkundigen voor modernistische, spraakmakende architectuur.

Vervolgens ging Provinciale Staten moeilijk doen over de subsidieverlening en mocht de commissie Terlouw die plooi gladstrijken met een mooi rapport (april 2011) waarin suggesties werden gedaan voor de versterking van het inhoudelijke concept van het Forum (de oogst viel de commissie overigens tegen).

Geschiedenis eruit
De belangrijkste suggestie voor een kansrijke toevoeging aan het Forum-concept was het organiseren van wisseltentoonstellingen samen met andere Groningser musea over de geschiedenis van stad en ommelanden. Dat zou ook nog eens goed zijn voor het snel afnemende draagvlak. Mede dankzij deze suggestie raakte Provinciale Staten in tweede instantie toch overtuigd van de zin van de buitenproportioneel hoge provinciale REP-subsidie van 35 miljoen euro voor dit project.

Vervelend is nu alleen dat er inmiddels een directeur bij het Groninger Forum is aangetreden, die in niet mis te verstane bewoordingen heeft aangegeven helemaal niets met geschiedenis te hebben. Hij spreekt in plaats van een ‘Newseum’ (onderdeel van het Forum) liever van een ‘Nuseum’. Ondertussen denkt deze directeur, Nijdam, hard na over manieren om wat hij ‘warmtezoekers’ noemt, uit het Groninger Forum te weren.

Met de subsidie in de zak meent de gemeente Groningen weer ouderwets haar prinsheerlijke gang te kunnen gaan.

Hoeveel van de subsidievoorwaarden voor bovengenoemde 35 miljoen euro de gemeente negeert, is onduidelijk. Dat de enige voorwaarde die voor iedereen te controleren is (de publiciteitsvoorwaarde die een verplichte tekst en het provinciale logo betreft) al niet wordt nageleefd, voorspelt weinig goeds.

Prestige en ego
En waar is het allemaal om te doen, als het niet het prestige en ego van megalomane stedebouwkundigen en politici is? Het gaat, ook in het uiteindelijk toekennen door Provinciale Staten van de REP-subsidie, om een significante economische structuurversterking van de Oostwand van de Grote Markt en directe omgeving, waaronder zeker ook de Noordwand. Tekenend hierbij is dat juist het ministerie van Economische Zaken in 2009 een negatief advies gaf over het voorgestelde project.

Dat de zogenaamd gegarandeerde bezoekersaantallen van het Infoversum bij lange na niet werden gehaald, wekt ook geen vertrouwen. Het faillissement van V&D en andere winkelketens roept vragen op of de voorspelde particuliere investeringen rond het Groninger Forum wel in die mate zullen optreden die nodig is om een economisch succes van het project te maken.

Het succes van het gratis parkeren in de binnenstad van Winschoten doet vermoeden dat de grootste inkomstenbron van dit project - de parkeergelden met bijna 65 miljoen euro - wel eens op een enorm gat in de begroting zou kunnen uitdraaien.

En dat het kenniscluster Rozet in Arnhem (dat volgens de commissie Terlouw qua opzet en ontwerp veel overeenkomsten met het Forum heeft ruim een jaar na de opening al in financiële problemen is gekomen, is evenzeer een veeg teken.

Skyline bederven
Maar het allerslechtste teken dreigt straks op slechts enkele tientallen meters afstand van het mooiste dat Groningen te bieden heeft, de Martinitoren, voor tientallen jaren de skyline van Groningen te bederven: het Groninger Forum zelf.

Gemeenteraad en Provinciale Staten: wakker worden voor het definitief te laat is.

menu