Ouderen en armen dupe van aardbevingen

Foto: Archief DvhN/Jan Zeeman

Ouderen met weinig geld die weg willen uit Groningen blijven vaak zitten met een onverkoopbaar huis. Dat blijkt uit een studie van de RUG.

Onderzoekers van de Rijksuniversiteit Groningen bekeken welke ervaringen de verkopers van huizen in het aardbevingsgebied hebben. Het nog vertrouwelijke onderzoek is gehouden onder ruim 1200 woningeigenaren, van wie de helft het huis te koop had staan, of inmiddels heeft verkocht. De studie wordt vanavond in Loppersum gepresenteerd.

Woongenot onder druk

Het woongenot in het aardbevingsgebied staat flink onder druk. Een kwart van de ondervraagden wil weg vanwege de bevingen. Van hen zegt meer dan de helft niet opnieuw een huis in het gasgebied te willen kopen door negatieve ervaringen met procedures en instanties bij de afhandeling van schade. De stroperige manier waarop schade wordt afgewikkeld, blijkt voor velen de voornaamste reden hun huis te koop te zetten en te kiezen voor een toekomst elders.

Ook vinden ze de aankoop van een woning in het gebied een slechte investering. Het is immers bepaald niet uitgesloten dat de waarde van het bezit nog verder daalt. Daarnaast speelt de onzekerheid over nieuwe bevingen een grote rol. Bewoners willen verlost worden van de stress en zorgen die ze nu ervaren.

Vraagprijs

Voorts leert de studie dat er maar één manier is om in Groningen een huis snel te verkopen en dat is de vraagprijs te laten zakken. ,,Het is de enige uitweg, mits de verkoper de financiële gevolgen daarvan kan dragen. Voor bewoners die weigeren de vraagprijs substantieel te verlagen, of zich dat simpelweg niet kunnen veroorloven, leidt het uitblijven van de verkoop tot grote frustratie en het gevoel gevangen te zitten.’’

Op vrijstaande woningen wordt het meest ingeleverd op de vraagprijs, bij hoek- en tussenwoningen het minste. Huizen die geen schade hebben geleden, zijn meer in tel dan woningen die zijn beschadigd en hersteld. Aspirant-kopers blijken beducht voor vervolgschade en ‘littekens’.

Gesloten markt

Veel huizen in het gasgebied staan jaren te koop. Zo werd er vorige maand in ’t Zandt een vrijstaande woning verkocht die in maart 2011 voor het eerst werd aangeboden. Huizen die lang te koop staan worden vaak één of meerdere keren van de markt gehaald.

Volgens de onderzoekers slagen ‘jongeren’ beneden de 45 jaar er beter dan ouderen in hun stulpje te verkopen. ,,Hier kan meetellen dat deze mensen nog flink wat arbeidsjaren voor de boeg hebben en dus een financiële klap nog kunnen wegwerken. Oudere verkopers met ontoereikende reserves hebben deze optie niet.’’

De medewerkers van de universiteit maken zich weinig illusies over een snel herstel van de woningmarkt in het aardbevingsgebied. In feite is er volgens hen sprake van een gesloten markt. Er komen maar heel weinig kopers van buiten de regio. Huizen worden vooral gekocht door mensen uit het gebied die een groter en beter huis zoeken.

,,Het stigma-effect van de aardbevingen zorgt ervoor dat verkopers van buiten de regio wegblijven. Die mijden het gebied in zijn totaliteit.’’

‘Verstoppertje spelen helpt niet meer’

Woningverkopers die niet eerlijk zijn over schade en risico’s, snijden zichzelf volgens de wetenschappers in de vingers. Kopers zijn uitstekend geïnformeerd over de problemen in de gasregio, waarschuwen ze. ,,Verstoppertje spelen helpt niet meer. Verkopers en hun makelaars hebben er het meeste aan open kaart te spelen. Ook in verband met vervolgschades en kwijtingen.’’

Door de bevingen is het verkopen van een huis in Groningen al lang geen feestje meer. De meeste verkopers voelen zich onzeker en ongemakkelijk bij de onderhandelingen, constateren de onderzoekers.

menu