Antieke regenwaterbak lag jaren verstopt naast de kerk in Appingedam en krijgt nu een tweede leven

De Nicolaikerk in Appingedam. Foto: Marketing Stad Appingedam

Verstopt onder de grond en toevallig ontdekt: een 160 jaar oude regenwaterbak naast de Nicolaïkerk in Appingedam. Een werkgroep bestaande uit vijf leden wil de bak zichtbaar maken voor het publiek.

Een regenwaterbak? Ja. Hierin werd al het regenwater van het enorme dak van de Nicolaïkerk opgevangen en gebruikt voor schoon drinkwater. „Regenwater was in die tijd schoner dan het water dat door het Damsterdiep stroomde. Dat was een open riool”, zegt Erik Juk van de werkgroep. Damsters konden hier rond het jaar 1860 voor een halve cent per liter een emmertje schoon water komen halen.

Gemetselde watervoorziening was een verrassing

Mogelijk zijn de Damsters na de komst van de waterleiding vergeten dat er dichtbij de Nicolaïkerk een fraai gemetselde regenwaterbak in de grond zat. Bij de reconstructie van het Kerkplein in Appingedam in 2006 dook de ondergrondse regenwaterbak ineens weer op. De gemetselde watervoorziening lag zo’n 60 centimeter onder de grond en verkeerde, op een paar scheurtjes na, in perfecte staat.

Na de werkzaamheden aan het plein werd de bak weer netjes toegedekt, maar Laura de Jager uit Appingedam vergat niet dat hij er zat. „Ik dacht meteen: hier moeten we wat mee.” De Stichting Archeologisch Informatiepunt Oost Fivelingo heeft het plan opgevat de voorziening zichtbaar te maken voor het publiek. De Jager zit daarvoor samen met vier anderen in een speciale werkgroep.

Regenwaterbak is een teken des tijds

De bak is volgens de leden van de werkgroep een teken des tijds. Mensen worstelden in de negentiende eeuw met ziektes door vervuild water. Toen de link werd gelegd tussen hygiëne en het oplopen van ziektes, werd schoon drinkwater belangrijk.

loading

Vereniging van den Regenwaterbak

Zo schreven de notabelen, die zich heel origineel de Vereniging van den Regenwaterbak hadden genoemd, op 23 augustus 1859: ‘Deze regenbak moet enigszins voorzien in alhier bestaande behoefte aan vers drinkwater en zal dienen ten algemenen nutte, vooral voor de bewoners in de kom van de stad, die tegen een geringe betaling water kunnen bekomen’.

De voorziening is in 1860 door vooraanstaande burgers van Appingedam gerealiseerd. Om het project te financieren werden aandelen, van honderd gulden per stuk, verkocht. De koster van de kerk toverde na de herontdekking in 2006 uit het archief van de kerk de bouwtekening tevoorschijn én een kopie van een aandeel. „We moeten nog onderzoeken hoeveel aandelen er zijn uitgegeven”, zegt Juk.

Glazen plaat en mooie verlichting

Het plan is de regenwaterbak zichtbaar te maken door een glazen plaat in de bestrating boven de waterbak te plaatsen en het mooi te verlichten. Naast de bak komt een informatiebord en de initiatiefnemers willen een link leggen met het museum in Appingedam.

De totale kosten van het project bedragen 65.000 euro. De werkgroep zoekt sponsors en fondsen om het project te realiseren.

menu