Sander Hof is nieuwe diaken RK-kerk Kanaalstreek: scharnier tussen God en de wereld

Sander Hof: ,,We moeten de oude waarheden van het geloof van nieuwe woorden voorzien. Foto: Hans Banus

De pastorie van de Rooms-Katholieke kerk in Stadskanaal wordt na vijftien jaar weer bewoond door een diaken. Sander Hof is scharnier tussen God en de wereld: ,,De moestuin achter de kerk, daar word ik blij van.’’

De 38-jarige Sander Hof, zaterdag in de Sint-Jozefkathedraal in Groningen tot diaken gewijd, is gereformeerd vrijgemaakt van origine, getrouwd met Jolanda (43) en stapt blanco in de Heilig Kruis Parochie, met kerken in Stadskanaal, Musselkanaal, Mussel-Kopstukken, Zandberg en Ter Apel, waar hij een pastoraal team vormt met priester Jos Deuling.

,,Ik begrijp dat de Kanaalstreek de nodige sociale problemen kent. Maar als diaken hoef je je nergens te vervelen. Ik liep twee jaar stage in de Hildegard van Bingen Parochie, waar Haren bij hoort. Ook in die plaats, een van de welvarendste van Nederland, is armoede en veel eenzaamheid.’’

Diakonos betekent dienaar

Diaken stamt uit het Grieks. Het woord diakonos betekent dienaar en het ambt richt zich vooral op de christelijke barmhartigheid, wat tegenwoordig sociaal werk heet. Maar ook het verkondigen van het woord en de dienst van het altaar behoren tot de taken.

Hof: ,,Ik wil op alle vlakken een scharnier zijn tussen God en de wereld. Bij de eucharistieviering ben ik de verbinding tussen priester en kerkgangers. Daarnaast breng ik God bij de mensen en de mensen bij God en ten derde ben ik schakel tussen de kerk en zij die het moeilijk hebben, zoals armen, eenzamen, vluchtelingen, verslaafden en daklozen.’’

Parochie Heilig Kruis

Parochie Heilig Kruis is vijf jaar geleden ontstaan uit een fusie tussen de kerken van de vijf plaatsen. De geloofsgemeenschap valt onder het bisdom Groningen-Leeuwarden. De aanstelling van Hof als diaken past in het streven van bisschop Ron van den Hout om het ambt weer in ere te herstellen. In de vroegere kerk was de diaken de eerste helper van de bisschop.

De laatste diaken in Stadskanaal, Frans Wielens, ging vijftien jaar geleden weg. Hij werkt nu in Zuidoost-Drenthe. Er was wel een pastoraal werker, maar Ria van der Stam ging drie jaar terug met pensioen. Hof kent beiden, maar moet het gebied zelf ontdekken. ,,De parochie die Frans vijftien jaar geleden achterliet is een andere dan die van nu.’’

Vijfduizend parochianen

Met vijfduizend ingeschreven parochianen is Heilig Kruis van gemiddelde grootte. Zo’n tien procent bezoekt elk weekend een dienst in een van de vijf godshuizen. Het gemiddelde kerkbezoek in Bisdom Groningen – Leeuwarden is zes à zeven procent en dat ligt weer hoger dan in de rest van Nederland.

Hof: ,,We doen het dus niet slecht. De betrokkenheid is bovengemiddeld groot. Het komt mede omdat katholieken in deze regio in de minderheid zijn, dat versterkt de onderlinge band.’’

Moestuin achter de kerk

De nieuwe diaken wil een bruggenbouwer zijn, verbinder van religie en samenleving: ,,Een mooi voorbeeld is de moestuin achter de kerk. Iedereen kan er groente plukken. Wat over is gaat naar de voedselbank. De verzorging gebeurt door een klas van de Sint Willibrordschool aan de overkant van de straat. Ik word daar blij van.’’

Sander en Jolanda Hof zijn van huis uit gereformeerd vrijgemaakt, maar traden in 2016 toe tot de Rooms-katholieke kerk. Hij groeide op in Enschede, studeerde Theologie in Kampen en was zelfstandig ondernemer in pastorale dienstverlening in Coevorden, tot hij besloot de opleiding tot het diaconaat te volgen aan de Priester- en Diakenopleiding Bovendonk in het Brabantse Hoeven.

God wordt bijna tastbaar

,,Een cliché, maar inderdaad: een roeping. Wat in de Rooms-Katholieke kerk aanspreekt zijn de rituelen, het aanspreken van de zintuigen. Je ruikt de wierook, bij zalving en vormsel voel en ruik je de olie. God wordt bijna tastbaar. Het versterkt de spirituele beleving van het mysterie van het geloof. Ik miste dat wat in de gereformeerde kerk, die veel rationeler is.’’

Hof was in 2005 voor het eerst in Rome. Hij zag de ziekenhuizen, de armenzorg en de pracht en de praal: ,,Het raakte me. Ik dacht: met zoveel goedheid en schoonheid, zouden ze dan ook niet iets van de waarheid hebben?’’

Schoonheid in eigen huis

De katholieke kerk in Stadskanaal is soberder dan die in de Eeuwige Stad, maar Hof ziet de schoonheid ook in eigen huis: ,,Dat zit meer in de eenvoud, het gebouw is robuust, monastiek en straalt rust en harmonie uit.’’

Hij zou de kerk graag alle dagen open doen, zodat mensen er kunnen bidden, of een kaarsje opsteken. Zoals Nederlanders op vakantie doen. ,,Waarom kan dat hier niet? Het is nu het meest inefficiënt gebouw. Slechts één uur er week open.’’

Helpen, tot steun zijn, zin geven

De kerk weer vol krijgen is evenwel geen doel op zich. Waar Hof vooral voor gaat is relevant blijven in de Kanaalstreek. Van betekenis zijn. Helpen. Tot steun zijn. Zin geven. Hij is ook een voorstander van bezinningsavonden. Over thema’s als Allerzielen, Advent of Kerst in de iconografie.

,,Het kan ook gaan over abortus en euthanasie. Onze kerk neemt standpunten in, dan mogen we daarover bevraagd worden. En we moeten de deur uit. Als de mensen niet naar ons komen, gaan we naar de mensen toe.’’

Met twee woorden

Hof is ervan overtuigd dat de kerk weer van betekenis kan zijn. Ondanks dat de geloofwaardigheid, onder meer vanwege misstanden, onder druk staat. ,,Mensen blijven zoekende. Het geloof kan houvast geven. Het gevoel voor religie, het mysterie van God, is er nog. Ik merk het bij bezoek. Dan neem ik gasten mee de kerk in en dan gaan ze direct zachter praten. Uit eerbied.’’

Zijn ervaring is wel dat de kerk moeite heeft het verhaal te vertellen. ,,Wij spreken altijd met twee woorden als het gaat om de uitleg van standpunten en beslissingen. De maatschappij is zo snel geworden dat onze uitleg te lang duurt. We zullen de oude waarheden van het geloof van nieuwe woorden moeten voorzien.’’

menu