Schoolexamens: digitaal of toch gewoon in de klas?

Leerlingen van de afdeling GL van Het Hogeland College in Uithuizen zijn op gepaste afstand van elkaar bezig met hun schoolexamen wiskunde. Foto: Peter Wassing

Nu het centraal eindexamen is geschrapt, zijn de schoolexamens bepalend voor het diploma. Maar hoe neem je die af in deze tijd? Scholen kiezen hun eigen weg. De een laat de leerlingen in kleine groepjes naar school komen, de ander doet alles digitaal. Twee voorbeelden.

Het Gomarus College in Assen neemt de schoolexamens digitaal af. ,,Toen duidelijk werd dat het centrale eindexamen niet doorging en de schoolexamens bepalend werden voor het diploma, zijn we gaan nadenken: wat is de beste manier?’’, zegt Joop Riemer, geschiedenisdocent en mentor van de examenleerlingen. ,,Je wilt dat ze echt kunnen laten zien wat ze in huis hebben. Het gevoel geven dat hun diploma evenveel waarde heeft als anders.’’

Het Gomarus College, waarvan de vestiging in Assen onderdeel is, besloot het risico op besmetting zoveel mogelijk te vermijden en leerlingen niet naar scholen te laten komen. ,,De oplossingen die we met de vakgroepen hebben bedacht zijn veelzijdig en creatief’’, zegt Riemer.

Online presentaties en digitale opdrachten

Voor zijn eigen vak was de geschiedenisdocent stiekem wel blij dat de schriftelijke toets van de baan was. ,,Toetsen zijn saai.’’ De geschiedenisleerlingen maken in plaats daarvan een tijdlijn in online-programma Sutori en houden een presentatie over de Koude Oorlog en de wereld na 1993.

Ze nemen zichzelf op via de webcam, en sturen het resultaat naar de leraar. Riemer: ,,Ik becijfer dat: hebben ze de stof echt onder de knie? Zo’n presentatie zegt vaak meer dan een toets. De een vindt dat leuk, de ander - die beter floreert in de normale schoolsituatie - kan er juist mee worstelen.’’

‘We gaan volledig uit van vertrouwen’

Leerling Justin de Vries bevalt het wel. ,,Zo’n presentatie is praktischer dan een schriftelijke toets. Dat vind ik leuker.’’ De manier waarop zijn schoolexamens worden afgenomen verschilt van vak tot vak. Soms moet hij een verslag inleveren, soms een mondeling doen via videobellen, soms een digitale toets maken. Inderdaad, je kunt online makkelijker afkijken. ,,Maar er kijkt wel een docent mee via de webcam, of je krijgt minder tijd voor een toets zodat opzoeken lastig is.’’

Natuurlijk, zegt zijn docent Joop Riemer, is er altijd een kans dat leerlingen valsspelen, en de digitale toetsen zijn daarop aangepast: vragen gaan meer over toepassing dan over kennis. ,,Maar ik heb tijdens de online-bijeenkomst van de klas ook gezegd: we gaan volledig uit van vertrouwen. We kennen deze leerlingen al vier jaar. Het gros neemt het heel serieus.’’

‘Het was even wennen, maar nu zijn ze wel gedrild’

,,Digitaal toetsen afnemen leek ons heel lastig’’, zegt Greetje de Jong, examensecretaris van het Hogeland College in Uithuizen waar examenleerlingen hun toetsen op school doen. ,,Hoe voorkom je fraude? Je ziet die filmpjes wel op sociale media van docenten die via de webcam meekijken en dat de spiekbriefjes dan achter de laptop hangen. Bovendien is er goede apparatuur voor nodig en dat heeft niet iedereen.’’

Bij het Hogeland College zijn ze gaan kijken hoeveel leerlingen op anderhalve meter afstand in een klaslokaal passen: zes. Dat betekent voor een klas van dertig leerlingen vijf sessies. ,,Ze beginnen twintig minuten na elkaar, zodat ze elkaar niet tegenkomen bij binnenkomst. Ze ontsmetten hun handen, wachten allemaal aan een eigen tafel in de kantine. Vorige week was dat nog even wennen. Nu zijn ze wel gedrild.’’

De examens gaan een dag in quarantaine

Vrijdag deden de leerlingen van de gemengde leerweg van het vmbo de eindtoets wiskunde. Leerling Ilse de Groot liep met een goed gevoel het lokaal uit. De toets deed ze in een doos die 24 uur in quarantaine ging. Daarna mocht de docent pas gaan nakijken. Ilse was blij dat ze voor de toetsen even naar school kan. Een beetje contact met klasgenoten, lachen om de vertrouwde grappen van de docent. Thuis heerst verveling.

,,Wanneer krijgen we de uitslag?’’, vraagt haar klasgenoot Tim Niemeijer aan wiskundedocent Greetje de Jong. De cijfers komen gewoon in Magister, vertelt ze, het online-programma waarin schoolresultaten worden bijgehouden. ,,Daarin kun je zien of je aan alle eisen hebt voldaan.’’

Geen gala, geen uitstapje naar Walibi, misschien niet eens een diploma-uitreiking - al zal school er alles aan doen om daar toch iets van te maken. Vier jaar middelbare school dreigt anders als een nachtkaars uit te gaan.

De leerlingen gaan naar huis. Ze groeten de conciërge en ontsmetten hun handen voordat ze naar buiten gaan. Hun wiskundetoets was het laatste reguliere schoolexamen op Het Hogeland College. Deze week is er ruimte om in te halen. Want wie hoestte of een snotneus had, kwam natuurlijk niet.

menu