Sint Maarten niet op zondag lopen? 'Wat een gezeur, zeg'

Zondag is het 11 november. Kindertjes mogen met hun lampion langs de deuren bedelen om snoep en fruit. Dat is tegen het zere been van sommige confessionelen, die de zondagsrust aangetast zien. Maar ook van winkels, die de kinderen liever op maandag ontvangen.

Er is geen feest meer onomstreden. Zwarte Piet is racistisch. Weg ermee, roepen tegenstanders. En Sint Maarten is een aanslag op kindergebitten. Maar in het Noorden staat het feest nog ferm overeind, al is het gedoe over de datum een smet. Waarom moeten volwassenen zich daar vanuit hun eigen belang mee bemoeien?

Niet te vegelijken met Zwarte Piet

Het gesteggel over Sint Maarten is in de verste verte niet te vergelijken met de discussie over Zwarte Piet, vindt socioloog/filosoof Hans Harbers van de Rijksuniversiteit Groningen. ,,Zwarte Piet heeft met identiteit te maken. Sint Maarten simpelweg met de dag dat de kinderen met hun lampions langs de deuren lopen.’’

Zaterdag of zondag, dat lijkt in zijn ogen een variant op de oude discussie tussen confessionelen en ongelovigen. ,,Nu het ongelovige volksdeel in de meerderheid is kan het makkelijker Sint Maarten op de zondag erdoor drukken. Ik weet dat in klein-christelijke kringen het gevoel heerst dat ze zich moeten aanpassen. Ik kan me voorstellen dat ze blijven vasthouden dat Sint Maarten niet op de zondag mag worden gevierd. De slag om de koopzondag hebben ze immers ook al verloren.’’

‘Wat een gezeur zeg’

Dat de commercie Sint Maarten liever viert op de dag dat de meeste winkels open zijn, ontlokt Harbers een hartenkreet: ,,Wat een gezeur zeg! Wat een mierengeneuk! Dit is een totaal non-issue. De wereld staat bij wijze van spreken in brand en dat er dan mensen zijn die zich daar druk om maken. Ongelofelijk.’’

Erfgoedexpert Ineke Strouken, die zich liever traditiedeskundige noemt, denkt dat Sint Maarten er zelf hard om had moeten lachen. ,,Hij was een erg leuke en bijzondere man. In heel Europa was hij megapopulair. Het zegt genoeg dat er al tijdens zijn leven heiligenlevens over hem zijn geschreven.’’

Hij had het ook goed gevonden dat Sint Maarten op 10 november was gevierd. ,,Veel feestdagen begonnen mensen al te vieren op de dag ervoor, vlak na zonsondergang.’’

Daklozenmaaltijd

Sint Maarten was tot in de negentiende eeuw het begin van de winter. ,,Het was de eerste dag dat mensen mochten bedelen. De behoeftigen liepen langs de deuren om eten en brandstof te verzamelen. Dat duurde tot Palmpasen. Zo werden mensen geholpen om de winter door te komen. In de negentiende eeuw werd bedelen taboe. Sint Maarten werd een kinderfeest.’’

Sint Maarten is volgens Strouken nog steeds actueel, niet alleen voor kinderen. Ze wijst op de daklozenmaaltijd op 11 november en inzamelingsacties voor de Voedselbank en kinderen in de Derde Wereld. ,,Sint Maarten nam het altijd op voor armen en mensen die steun konden gebruiken. Hij zou gezegd hebben: ‘Iedereen moet zich het hele jaar voor hen inzetten’.’’

De combinatie van Sint Maarten en zondagsrust leidt al decennialang tot verwarring (en extra snoep)
Lees verder
Toon reacties

Word wakker met het belangrijkste nieuws uit het Noorden met onze ochtend-nieuwsupdate.

Meer dan 22.249 nieuwsbriefabonnees

Je kunt je op elk moment weer uitschrijven

Lees hier ons privacy statement.