Het 100 miljoen euro-project Toukomst nadert zijn climax. Welke ideeën voor een beter Groningen worden uitverkoren?

Vele honderden mensen troffen elkaar de afgelopen weken voor het eerst fysiek op een boerderij in Ten Boer. Op tafel lagen 900 ideeën voor de inrichting en beleving van land en dorp en het op orde brengen van goede voorzieningen in Groningen. Foto: Marieke Kijk in de Vegte

Welke ideeën die Groningen beter, mooier en sterker maken halen de eindstreep? Iedereen kan zich daar volgende maand via de krant en online over uitspreken. ,,De stem van het publiek telt, maar Toukomst is geen beautycontest.’’

Het project Toukomst van het Nationaal Programma Groningen (NPG) nadert de fase waarin knopen worden doorgehakt. Vele tientallen plannen worden binnenkort kort en krachtig in een bijlage in Dagblad van het Noorden en op de site www.toukomst.nl uitgeserveerd. Mensen kunnen ze voordragen of er ongezouten kritiek op leveren.

Nog nooit vertoond is dat er 100 miljoen euro beschikbaar is om ideeën ten uitvoer te brengen. ,,Het gaat niet om de meeste stemmen of wie het hardste roept. Het is ook geen beautycontest’’, zegt Jasmijn Koelega van Bureau West 8 dat Toukomst begeleidt. ,,Een burgerpanel en ook het NPG-bestuur beslissen in samenspraak welke projecten in aanmerking komen voor een bijdrage.’’

Grote behoefte om krachten te bundelen

Het betekent niet dat andere plannenmakers het verder zelf maar moeten uitzoeken. Koelega: ,,We hopen dat ze doorgaan. In een aantal gevallen helpen we bij het versnellen van een plan. Wat opvalt is de grote behoefte om krachten te bundelen. Daar trekt het NPG graag op door. Dingen samen doen. Daarbij gaat het niet alleen over behoud van wat er is, maar wat er zou moeten zijn.’’

Van voedselbos tot vernieuwing democratie

De afgelopen weken troffen vele honderden mensen elkaar na onlinesessies voor het eerst fysiek op een boerderij in Ten Boer. Op tafel lagen 900 ideeën voor de inrichting en beleving van land en dorp en het op orde brengen van goede voorzieningen. De plannen waren gebundeld en weggezet in ongeveer zestig groepen van vijf tot tien mensen. Van voedselbos tot vernieuwing van de lokale democratie.

Denkkracht omzetten in daden

In grote lijnen gaat het over aansluiting op de arbeidsmarkt, vakonderwijs, Groningen gasvrij maken, lokaal produceren en consumeren. Als Groningers hun denkkracht kunnen omzetten in daden, nemen mensen het heft wat meer in eigen hand. Dan krijgen de dorpen het druk, is de heersende gedachte. ,,Veel Groningers willen een zwaarder stempel drukken op de inrichting van hun woonomgeving en de provincie’’, zegt Toukomst-begeleider Johannes Boshuizen.

Zoals in Steendam, dat geen subsidie kreeg voor snel internet. Het dorp richtte een coöperatie op en bracht de glasvezelkabel met eigen middelen in de huizen. Het ontwikkelde een methode om op eigen kracht het dorp verder te brengen. Steendam wil die graag delen met andere dorpen. Er zijn professionals nodig om ook in andere dorpen met mensen te gaan ‘Steendammen’.

Waarom geen aardbevingscentrum?

Jan Willem Kok uit Wessinghuizen zit in een groep die een aardbevingsbelevingscentrum wil oprichten. Een experience center waar de grond onder je voeten schudt en uitleg wordt gegeven over de beleving van aardbevingen in Groningen en waar ook ter wereld. ,,Het is een voorbeeld van hoe je een problematiek uitlegt en het toerisme kan versterken. Het zou mooi zijn als het gebied hieraan kan verdienen en de herinnering blijft.’’

Kok nam deel aan werkgroepen. ,,Er is veel energie vrijgekomen en dat is goed.’’ Maar hij is ook kritisch. ,,De organisatie laat veel op zijn beloop. Mensen zijn uitgedaagd om ideeën te hebben, maar in deze fase zou er al hulp moeten zijn van professionals die er een realistisch voorstel van maken.’’

Koelega noemt Toukomst een ‘open proces’, waarin van alles kan gebeuren. ,,We hebben mensen die in hetzelfde werkveld zitten, maar elkaar nooit hebben ontmoet. Soms voelen ze verbondenheid, maar soms ook niet.’’ Toukomst is een poging het gas- en bevingsgebied niet alleen ten prooi te laten vallen aan wanhoop en boosheid. ,,De verleiding om onder een deken te kruipen en anderen niet te vermoeien met bijvoorbeeld je vuistdikke bevingsdossier is groot. Maar dat schiet niet op.’’

Bevingsellende niet onder vloerkleed vegen

Toukomst ontkent geen enkele werkelijkheid, maar wil positieve energie omzetten in daden. De plannenmakers hebben vaak aan een enkel woord voldoende om te begrijpen dat de bevingsellende niet onder het vloerkleed te vegen valt. Het Nationaal Programma Groningen ziet Toukomst als ‘een tussenstap’. ,,Als alle plannen die door Groningers bij Toukomst zijn ingediend ooit worden uitgevoerd, krijgen de dorpen het druk’’, zegt Boshuizen.

menu