Het ziekenhuis in Scheemda is pas twee jaar in gebruik.

Waarom het Ommelander Ziekenhuis altijd hulp krijgt

Het ziekenhuis in Scheemda is pas twee jaar in gebruik. Foto: Duncan Wijting

Het Universitair Medisch Centrum Groningen (UMCG) kan niet zonder het Ommelander Ziekenhuis in Scheemda. Als het de stekker eruit trekt, doet het zichzelf en de regio Noord- en Oost-Groningen tekort.

UMCG heeft er geen enkel belang bij om de patiëntenstroom richting oosten weer naar zich toe te trekken. UMCG levert medische zorg in het hogere segment en heeft daar alle beschikbare ruimte in Groningen voor nodig. Alle gebouwen die nodig zijn om de productie op peil te houden, moeten in het hart van de stad met een schoenlepel worden ingepast. Dat woekeren met de ruimte betekent dat veel ingrepen die niet al te ingewikkeld zijn in Scheemda moeten worden uitgevoerd.

Onmisbaar

Bovendien is een ziekenhuis in het sociaal zwakke en vergrijsde gebied Noord- en Oost-Groningen onmisbaar. De ziekenhuiszorg leek hier hier na de sluiting van het St Lucas, Delfzicht en delen van Refaja te worden ingeperkt. UMCG werd in 2014 door de zorgverzekeraar en provincie richting het ‘Wilde Oosten’ gedirigeerd. Het ging het avontuur aan. Het gedwongen huwelijk is veranderd in een betrokken relatie. Het UMCG doet onderzoek en draagt breder bij aan vernieuwing van de gezondheidszorg in de Ommelanden.

Het tekort van 2019 en de komende jaren (3,6 en 6,5 miljoen) en de financieringslasten op een lening van 88 miljoen (ABN/Amro Bank, Siemens, pensioenfonds, provincie), drukken zwaar op OZG. Het ziekenhuis kan de afspraken met geldschieters niet meer nakomen. Siemens zal niet de partij zijn die een faillissement aanvraagt. Alle apparatuur weghalen en verpatsen op de tweedehandsmarkt, zal het bedrijf niet doen. Dat ligt niet voor de hand. Bovendien doet het Duitse bedrijf zaken met UMCG. Siemens zal dit ziekenhuis niet snel tegen de haren instrijken.

Hete aardappel

Als OZG tijdelijk te weinig geld in kas heeft, is de kans groot dat UMCG de rekeningen betaalt. Lopen de schulden te hoog op dan moeten alle partijen die geld hebben gestoken in OZG water bij de wijn doen. Wat zijn dan de mogelijkheden? ABN/AMRO-bank, Siemens en andere schuldeisers kunnen een lagere rente in rekening brengen en een langere aflossingsperiode afspreken.

Het UMCG zwijgt over de situatie bij OZG. Dat is logisch. Alle schuldeisers schuiven de hete aardappel door. Wie anders dan het regionale ziekenhuis de problemen aanraakt, is aan de beurt. Niemand wil voeding geven aan het verhaal dat hij moet bijpassen. In het besef dat het een ziekenhuis is met een kleine omzet en relatief hoge kapitaalslasten wordt al enkele maanden gezocht naar een oplossing. Want met de huidige leningen en hoogte van de aflossingen kan OZG niet draaien.

Aan welke knoppen kan het bestuur draaien bij een bezuiniging? Van de directe zorg moet ze afblijven. Die staat zeker op dit moment onder hoogspanning. Er wordt waarschijnlijk gekeken naar andere afdelingen, zoals ICT, logistiek, voeding. Daarnaast moet OZG proberen een deel van de patiënten die na sluiting van het vertrouwde St Lucas en Delfzicht andere wegen kozen voor een behandeling, weer terugwinnen. De organisatie wordt onder de loep genomen. Niet uitgesloten wordt dat er banen verdwijnen. Door corona krijgt OZG een bijdrage van het rijk. De verzekeraars hebben een zorgplicht. De salarissen kunnen worden uitbetaald.

UMCG garant

Moet de provincie iets doen? Niet direct. Deze overheid kan als een huisarts reageren. Eerst even afwachten volgens het phpd-principe: pijntje hier pijntje daar. En kom maar terug als het echt niet meer gaat. Als de situatie uit de hand loopt kan altijd nog gezocht worden naar een stevige bijdrage in de oplossing. De provincie heeft tien miljoen geleend, maar voor een groot deel van dit bedrag staat UMCG garant.

Bestuurder Hennie Sanders heeft bewezen dat ze goed kan onderhandelen. Als ‘aanvoerder’ van zorginstelling Oosterlengte wist ze menig gemeente die te weinig geld wilde betalen voor huishoudelijke hulp op de knieen te krijgen. Dan organiseerde ze een opstand onder het personeel en zette ze bepaalde investeringen voor nieuwe zorg in de gemeente tijdelijk stop.

Zonder rugdekking pas echt in de problemen

Met 1 miljard euro omzet per jaar moet het UMCG in staat worden geacht om OZG in samenhang met een bezuinigingsplan de helpende hand toe te steken. Als het UMCG in Groningen bij wijze van spreken twee keer de glazenwasser overslaat komt ze een heel eind. OZG zou pas echt in de problemen komen als het een volstrekt zelfstandig ziekenhuis is en geen rugdekking van het UMCG zou hebben. Dat is niet het geval en dat is maar goed ook, want dan zou iedereen zich pas echt zorgen moeten maken.

menu