De Rijksuniversiteit Groningen balanceert op de rand van een vulkaan vanwege de samenwerking met het Confucius Instituut. Studenten en medewerkers vroegen middels een petitie die samenwerking direct stop te zetten.

Hoe kan de universiteit garant staan voor de academische vrijheid van studenten en medewerkers als ze geld ontvangt van een buitenlandse overheid die bepaalde onderwerpen bij wet onbespreekbaar maakt? De initiatiefnemers van de petitie met de oproep de samenwerking tussen de Rijksuniversiteit Groningen en het Chisese Confucius Instituut te beëindigen, vragen het zich af.

Propaganda

„Er zijn meerdere redenen om de samenwerking met het Confucius Instituut te stoppen”, zeggen Elyse en Bart. Donderdagochtend overhandigden zij de petitie, op dat moment door bijna 700 studenten en medewerkers getekend, aan de voorzitter van het RUG-bestuur Jouke de Vries. „Tijdens de lessen die het instituut geeft of faciliteert mag niet over alles gesproken worden. We hebben het materiaal gezien dat op scholen gebruikt wordt en in sommige gevallen is het regelrechte propaganda”, vervolgen de studenten.

Bovendien vragen ze zich af waarom de RUG zoveel leunt op het instituut voor de lessen Chinese Taal en Cultuur. Er zijn genoeg voorbeelden van scholen in Groningen die nu zelf docenten inhuren en een eigen lesprogramma samenstellen, zonder dat een branche van de Chinese overheid meekijkt, legt Bart uit. „Het is vreemd dat de RUG leunt op de Chinese overheid voor dit onderwijs. De expertise kan ook uit andere landen komen als dat nodig is.”

Afstand

Nadat hij de petitie in ontvangst nam, gaf De Vries toelichting op de situatie aan de Universiteitsraad. Volgens hem heeft de academische vrijheid nooit ter discussie gestaan. Ook niet in de situatie met de hoogleraar in wiens contract stond dat hij geen dingen mocht zeggen die de Chinese overheid in diskrediet zouden kunnen brengen. (De RUG zal de overeenkomst met de Chinese financier Hanban dit jaar niet meer verlengen, bleek woensdag uit antwoorden van onderwijsminister Ingrid van Engelshoven na vragen van de Tweede Kamer.)

Het college van bestuur is wel van plan meer afstand te scheppen tussen de RUG en het Confucius Instituut. Daarvoor zijn volgens De Vries gesprekken gestart met China. Een mogelijke bestuurlijke oplossing is het wijzigen van de statuten. Volgens De Vries is het erg belangrijk dat als het politiek lastig wordt, wetenschappers met elkaar in contact moeten kunnen blijven.

Contract

Of de petitie hem van gedachten zal doen veranderen, is nog maar zeer de vraag. De Vries gaf aan de petitie ‘nauwkeurig’ te gaan lezen, maar het contract met het Confucius Instituut is nog niet zo lang geleden verlengd; in september kwamen de partijen een nieuwe verbintenis van vijf jaar overeen.

„De primaire taak van het Confucius Instituut is onderwijs geven in de Chinese taal en cultuur. De deelnemers zijn daarover tevreden. Dan is het stichtingsbestuur ook tevreden”, zei De Vries daarover.

Onafhankelijk

De studentenpartijen in de Universiteitsraad blijven kritisch op de samenwerking. „Vergelijkbare instituten uit Duitsland, Frankrijk en Spanje zijn onafhankelijke partijen. Het Confucius Instituut daarentegen is een belangrijk onderdeel van het Chinese regime. Dat is een slecht fundament voor een samenwerking”, zegt Rozemarijn Gierkink van Lijst Calimero.

Volgens Ivi Kussmaul van de Democratische Academie Groningen mag de RUG niet weglopen voor haar verantwoordelijkheid als maatschappelijke organisatie. „Zeggen dat wij ons alleen bezig willen houden met onderwijs en niet met politiek, vrijwaart ons niet van die maatschappelijke verantwoordelijkheid. Bovendien, Damian en Rozemarijn vragen al maanden naar de gang van zaken tussen de RUG en het instituut en dan blijkt ineens in het geheim het contract te zijn verlengd. Dat schept geen vertrouwen.”

Je kunt deze onderwerpen volgen
Groningen