De boerderij met spandoek aan de Onderdendamsterweg in Middelstum.

Wat is dit: droomhuis of slooppand?

De boerderij met spandoek aan de Onderdendamsterweg in Middelstum.

De NAM drijft Mariska de Lange en Marko Datema uit Middelstum tot een noodgreep. In een ultieme poging hun droomhuis te redden, hebben de twee het gisterochtend gekraakt.

Binnenkomen blijkt makkelijk. De deur zit niet op slot. Een raam ingooien is niet nodig, Mariska de Lange (38) en Marko Datema (39) stappen hun droomhuis donderdagochtend gewoon via de zijdeur binnen. Een karakteristieke boerderij is het, aan de Onderdendamsterweg net buiten Middelstum. Het stel heeft een bed meegebracht, een stoel, een tafel, koffie en koeken.

Krakers zijn de twee Middelstummers niet. Eigenlijk. Zij is de dochter van de wijkagent in het dorp, haar vader is net met pensioen. „Met kerst waren we het zat”, zegt De Lange terwijl ze de boiler onder het aanrecht tot leven probeert te wekken. „Het is zonde dat de NAM dit huis wil slopen. Wij willen het kopen en op eigen kosten laten restaureren.”

loading

De boerderij is, lang geleden, gebouwd voor de directeur van de nabijgelegen steenfabriek. Het precieze bouwjaar is niet duidelijk, 1860 wordt genoemd, net als 1871 en 1925. Wel duidelijk is dat het gebouw na de aardbeving bij Huizinge in 2012 forse schade bleek te hebben. De voormalige bewoners verkochten de boerderij in 2016 aan de NAM. Sindsdien staat het pand leeg.

„Kijk dan”, zegt Datema met een blik naar de grote ramen in het voorhuis. „Het is hier zo mooi. En er is zoveel ruimte voor de kinderen.” Dit is hun droomhuis, de plek waar ze oud hopen te worden. „We waren al een tijdje naar een mooi historisch pand met veel ruimte op zoek”, vult De Lange aan. Haar telefoon piept, ze ontvangt een berichtje van haar vader. „Succes met de poging, gelukkig zit ik niet meer bij de politie.”

loading

***

De grote vraag: is de boerderij te redden? Nee, oordeelt de Nederlandse Aardolie Maatschappij. „Er is veel complexe schade”, zegt NAM-woordvoerder Hein Dek. „De boerderij versterken is niet haalbaar. We willen het pand verkopen onder de voorwaarde dat het wordt gesloopt. Wellicht dat er nog een gevel kan blijven staan, daar willen we wel naar kijken, maar opknappen is niet realistisch, hoe jammer ook.”

Onzin, zegt Datema. Hij haalt een rapport tevoorschijn. Het is een bouwkundige analyse van een ingenieursbureau. „Hieruit blijkt dat versterken wél kan”, zegt hij. „Er moet zeker wat gebeuren, maar het is wel degelijk mogelijk.” Het stel uit Middelstum deed de NAM een aanbod: ze kopen de boerderij en knappen het pand op eigen kosten op zodat het aan alle normen voldoet. Maar de NAM is niet te vermurwen.

loading

En dus zijn de ogen gericht op de gemeente Loppersum en de monumentencommissie van erfgoedorganisatie Libau. De gemeente plaatste de boerderij op haar lijst met karakteristieke panden, wat betekent dat slopen niet zomaar mag. Zodra de NAM een sloopvergunning aanvraagt, is het aan de gemeente en de commissie om te bepalen of sloop wordt toegestaan.

De gemeente Loppersum hoopt de boerderij te kunnen redden. „Als herstel tot de mogelijkheden behoort, opteren we voor behoud”, zegt woordvoerder Carin Pier. Het is aan de monumentencommissie van Libau om dat te beoordelen. Theo Hoek, directeur van Libau, wil niet op de zaak vooruit lopen. „Wat ik kan zeggen is dat de commissie buitengewoon zorgvuldig bekijkt of het redden van een pand echt niet kan.”

***

Marko Datema en Mariska de Lange hopen dat het zover niet komt. Hun kraak is een ultieme poging de boerderij tot hun droomhuis te maken. „We willen een statement maken”, zegt Datema. „Dan weet iedereen in ieder geval dat de NAM willens en wetens panden sloopt terwijl er prima alternatieven zijn. En hopelijk kunnen we de NAM er zo toe bewegen om het gebouw alsnog aan ons te verkopen.”

Even later stormt Datema opgetogen de trap van de boerderij in Middelstum af. „Gelukt!” Ah, hij heeft de CV-ketel aan de praat gekregen. Warmte dus, dat komt goed uit. Vanavond komen vrienden op bezoek, en ook de vier kinderen willen graag nog even kijken. Hoe lang de twee hier blijven? Ze hebben geen idee. Maar ze geven niet zomaar op.

menu