Onderzoek naar gemeentelijke herindelingen: 'Achterkamertjespolitiek moet worden vermeden. Het proces moet transparant'

Geert Jan Reinders, raadslid in Loppersum. Foto archief DvhN

Achterkamertjespolitiek moet bij herindeling zoveel mogelijk worden vermeden. Het proces moet zo open en eerlijk mogelijk. Dat zeggen onderzoekers van de Thorbecke Academie in Leeuwarden.

Studenten van de academie deden een onderzoek naar het fusieproces in een aantal gemeenten, waaronder Groningen, dat zoals bekend is samengegaan met de voormalige gemeenten Ten Boer en Haren. Ook keken ze naar herindeling van de gewezen gemeenten Zuidhorn, Leek, Marum en Grootegast tot het Westerkwartier. Raadsleden van Loppersum en Delfzijl, de plaatsen die na 1 januari de gemeente Eemsdelta vormen met Appingedam, werden ook ondervraagd.

Volgens de onderzoekers spelen raadsleden een belangrijke rol bij herindelingsprocessen. Ze kunnen namelijk zorgen voor enthousiasme voor het samengaan van verschillende gemeenten. Zonder dat draagvlak is de kans op wantrouwen groot. Gemeenteraadsleden moeten luisteren naar burgers en iets doen met hun zorgen.

Om alles vlot te laten verlopen, is het belangrijk dat raadsleden zelf ook goed op de hoogte worden gehouden van de gang van zaken. Gebeurt dat in de praktijk ook?

Achter gesloten deuren

Nee, vindt Edward Stulp (Gemeentebelangen Eemsdelta) beslist. ,,Belangrijke besluiten worden hier in Delfzijl achter gesloten deuren genomen. Het is hier één en al achterkamertjespolitiek. Voorstellen worden vooraf bekokstoofd, daarna gaan ze naar de raad. Of het nu gaat over de aardbevingen, woningbouw of windmolenparken.’’

Heeft dat gevolgen voor het draagvlak van de herindeling? ,,Ik geloof niet dat er veel draagvlak is. Veel mensen denken: of je nu door de hond wordt gebeten of door de kat, het maakt weinig uit. Er is geen dialoog om dat te verbeteren en dat vind ik jammer. Ik reken het me zelf als raadslid ook aan. Ik denk dat we onze handen mogen dichtknijpen als we in november bij de raadsverkiezingen een opkomst van 35 of 40 procent halen.’’

Wantrouwig

In Loppersum schat raadslid Chris Bultje de situatie anders in. ,,Ik ben altijd wantrouwig, maar ik heb nu de indruk dat wij goed op de hoogte worden gehouden. Wie wil, kan zich voldoende informeren over de herindeling. Alles ligt op tafel. Het tempo ligt wel behoorlijk hoog. Je krijgt stukken pas een paar dagen van te voren, waardoor er weinig voorbereidingstijd is.’’

Dat wil niet zeggen dat iedereen blij is met de fusie van de drie gemeenten, zegt Bultje. ,,Er leven zorgen over de voorzieningen. Zijn die er straks nog, vragen mensen zich af. Wat blijft er overeind?’’

Gladjes

Zijn collega-raadslid Geert Jan Reinders van Lokaal Belang Eemsdelta is ook tevreden over de informatievoorziening. ,,Wij worden voldoende en tijdig bijgepraat. Alles verloopt gladjes. Hier dus geen achterkamertjespolitiek, gelukkig niet. Ik denk dat er in Loppersum voldoende draagvlak voor de herindeling is, met uitzondering misschien van Middelstum en omgeving. Maar dat heeft vooral te maken met de ligging van dat dorp, aan de andere kant van de Eemshavenweg. Dat gebied is meer op Het Hogeland georiënteerd.’’

Is hij niet bang dat Loppersum straks wordt opgeslokt door ‘grote broer’ Delfzijl? Dat valt wel mee, vindt Reinders. Al kan hij zich de zorgen van vooral het verenigingsleven wel voorstellen. ,,Dat is bang dat de korte lijntjes die er nu zijn met de gemeente verloren gaan. Ik denk dat de fusie een succes wordt. We vinden elkaar nu al op veel terreinen.’’








menu