Commentaar: Facebookpiet

Roetveegpieten. Foto: ANP

Emmen beschikt sinds 2019 over een eigen Sinterklaasjournaal waarin Zwarte Pieten rondlopen uit de tijd dat Nederland nog een koloniale macht was. Afleveringen terugkijken kan via Facebook. De kans bestaat dat dit binnenkort niet meer mogelijk is.

Eerder deze week kondigde de leiding van Facebook aan dat ‘content over mensen die hen reduceert tot hun culturele of raciale kenmerken, en gelinkt zijn aan, of aanzetten tot, intimidatie, buitensluiting en geweld’ kan worden verwijderd.

De Zwarte Pieten uit Emmen vallen onder deze omschrijving. Hoewel ze niet zo zijn bedoeld – het journaal wil kinderen vermaken, eind april verscheen nog een corona-aflevering – kunnen de Pieten wel als pijnlijk discriminerend worden ervaren. Er hoeft maar iemand te klagen en Facebook komt in actie.

De nieuwe huisregel maakt deel uit van een aanpassing die wereldwijd discriminerende en kwetsende stereotyperingen op Facebook en het verwante Instagram moet tegengaan. Naast ‘blackface’ valt ook het negatief afschilderen van joden hier onder.

De aanscherping is niet zonder bezwaren. Je kunt stellen dat het een aantasting is van de vrije meningsuiting. Daar staat tegenover dat de mediawereld groter is dan Facebook. Je kunt ook stellen dat klagers te veel ruimte krijgen. Daar staat weer tegenover dat Facebook per geval besluiten neemt. Zwarte Piet mag wel worden getoond als onderdeel van verslaggeving of een discussie.

Het goede is dat Facebook met de aanscherping verantwoordelijkheid neemt nu sociale media steeds vaker veranderen in een schavot waarop mensen elkaar onder luid gejuich proberen op te knopen. Denk hierbij ook aan de aanloop tot de fatale steekpartij maandagavond in Scheveningen.

Facebook heeft wereldwijd bijna drie miljard maandelijkse gebruikers. Tien miljoen daarvan wonen in Nederland. De invloed is zo groot dat het bedrijf niet mag wegkijken als iets uit de hand dreigt te lopen. Terecht wordt de veiligheid van gebruikers vooropgesteld. De makers van het Sinterklaasjournaal in Emmen zullen het daar mee eens zijn.

Rest de vraag hoe het verder moet met de Zwarte Pieten. De oplossing kan eenvoudig zijn: minder fanatiek schminken en Piet zo uitdossen dat het lijkt alsof zij of hij uit de schoorsteen of het veen is gekropen.

menu