Commentaar: Experiment met samenwerkende zorg in het Noorden verdient een kans

Het UMCG in Groningen. Foto: Archief/Jilmer Postma

Een rapport van onder meer zorgverzekeraar Menzis schetst een sombere toekomst voor de zorg in de provincie Groningen en Noord-Drenthe. Het voorziet steeds grotere personeelstekorten en langere wachtlijsten voor patiënten.

De studie verschijnt kort na het pleidooi van UMCG-topman Ate van der Zee en de Groningse GGD-directeur Jos Rietveld voor minder marktwerking en meer samenwerking in de zorg. Van de wijze waarop de sector heeft samengewerkt tijdens de coronacrisis heeft het tweetal geleerd dat een goed samenspel tussen de zorgaanbieders meer oplevert dan concurrentie.

Hun zorgen over de toekomst van de zorg wijken niet veel af van de verontrusting die uit het Menzis-rapport voor de Gronings-Drentse regio spreekt. Personeelstekorten, een almaar ouder wordende bevolking die meer zorg nodig heeft en nieuwe, maar ook kostbare medicijnen en behandelingen maken het perspectief zorgelijk. De stijging van de kosten lijkt niet te stuiten. Met ruim 82 miljard euro is zorg na sociale zekerheid de tweede uitgavenpost op de rijksbegroting voor dit jaar.

Toen in 2006 de marktwerking in de zorg werd doorgevoerd, was de gedachte dat concurrentie tussen zorgaanbieders zou leiden tot meer efficiëntie, lagere tarieven en meer gerief voor de patiënten. Zo zou een einde komen aan de groeiende wachtlijsten en de onstuimig groeiende kosten.

De discussie over voor- en nadelige effecten is nimmer gestopt. Duidelijk is dat bijna vijftien jaar na de introductie van de marktwerking het zorgsysteem hoe dan ook opnieuw onder de loep moet worden genomen. Zonder veranderingen komen het niveau en de toegankelijkheid van de zorg zwaar onder druk te staan.

Van der Zee en Rietveld zijn niet de eerste zorgtoppers die zeggen dat de coronacrisis hen tot een pleidooi voor minder marktwerking heeft gebracht. Minister Hugo de Jonge van Volksgezondheid sprak zich enkele weken geleden in gelijke bewoordingen uit.

Of hun gedachte soelaas biedt, zal moeten blijken. Feit is dat nieuwe ideeën nodig zijn om de zorg toekomstbestendig te maken. Het experiment dat Van der Zee en Rietveld ambiëren kan zulke inzichten opleveren. Daarom verdienen ze de gelegenheid ermee aan de slag te gaan.

menu