Commentaar: Goede voornemens tijdens corona

Dat we meer gaan thuiswerken, is een van de dromen die we dit jaar hebben. Foto: ANP

We gaan minder met het vliegtuig reizen. We gaan vaker thuiswerken. We gaan minder wegwerpproducten uit China importeren. We gaan meer lokale producten kopen. We gaan meer tijd met onze geliefden en onze kinderen doorbrengen. We gaan vaker bij opa en oma op bezoek. We gaan dienstverlenende beroepen, inclusief verplegend personeel, onderwijzers, buschauffeurs en vuilnisophalers, beter betalen. We gaan de bezuinigingen op de zorg terugdraaien. We gaan minder exotische vakanties vieren. We gaan zelf weer onze medicijnen en medische hulpmiddelen produceren. We gaan iets doen aan de intensieve veehouderij. We gaan vaker met de fiets en minder met de auto.

Er is wat afgedroomd dit jaar. Velen hoopten en hopen dat de coronacrisis ons blijvend de ogen geopend heeft voor de schaduwzijden van de neoliberale consumptiemaatschappij. Dat we met zijn allen de risico’s van de ver doorgevoerde globalisering inzien. Dat we begrijpen dat we iets van onze ‘ouderwetse’ verzorgingsstaat in ere moeten herstellen. Dat we inzien dat alles anders moet.

Is er een reële kans dat die dromen en verwachtingen uitkomen?

Dat wordt ingewikkeld, al was het maar omdat sommige van die wensen en dromen, net als in tijden zonder corona, haaks op elkaar staan en elkaar uitsluiten. Daarnaast valt te verwachten dat alle groene idealen het vermoedelijk sowieso moeilijk krijgen, omdat het herstel van onze in een ernstige crisis belande economie om voorrang vecht. Wie straks in een land vol miljardenschulden, failliete bedrijven en werklozen al te veel over duurzaamheid praat, krijgt het vermoedelijk moeilijk.

Maar een nog groter probleem is dat de meeste denkers en dromers vooral in hun eigen wereld leven. Ze borduren voort op hun idealen uit het pre-coronatijdperk en zien hun kans schoon die nu met extra gewicht te promoten. Terwijl een wereld die op zijn kop staat vraagt om luisteraars in plaats van om predikers. Om mensen die een debat zien als het open uitwisselen van meningen en gedachten. Op basis van feiten, aangedragen door wetenschappers en politici, gecontroleerd door serieuze ‘mainstream’ media. De wereld na corona vraagt om mensen die samen proberen al die goede voornemens en verwachtingen te realiseren, en niet om het hardste geluid, de meest flitsende vlog of de grappigste oneliner.

menu