Opinie: Acht jaar na de aardbeving bij Huizinge is wanhoop nog steeds dichterbij dan hoop

In 2017 werd ter herinnering aan de zware aardbeving bij Huizinge een wandeltocht naar het dorp georganiseerd. Foto: Kees van de Veen


Zondag is het acht jaar na de aardbeving bij Huizinge. Na die beving met een kracht van 3,6 op de schaal van Richter erkende de staat dat de bevingen in kracht toenamen en werden vele politieke beloftes gedaan. Maar nu, acht jaar later, wachten tienduizenden Groningers nog steeds. De wanhoop is voor tienduizenden dichterbij dan de hoop.

De Nederlandse staat werd door velen hard op de vingers getikt. De Verenigde Naties spraken tot tweemaal toe uit dat de overheid te weinig doet voor de gedupeerden van de gaswinning. De Nationale Ombudsman stelde begin dit jaar somberder dan ooit te zijn over de versterking van onveilige huizen. De eigen toezichthouder van de staat, SODM, eiste al meermalen een crisisaanpak. Maar in juni concludeerden onderzoekers van de Rijksuniversiteit Groningen dat de aanpak van de staat meer schade heeft aangericht dan de aardbevingen zelf.

Acht jaar na de aardbeving bij Huizinge staan er ruim 27.000 schademeldingen open. Zijn van de 26.000 huizen op de lijst met te versterken woningen er maar 4% aangepakt. Het georganiseerd falen van de staat maakt vele duizenden Groningers ziek. De afgelopen maanden zien we dat het achteruit gaat. Overal in onze provincie zijn mensen diep gefrustreerd en ten einde raad. De moedeloosheid grijpt om zich heen.

Tijdens de coronacrisis is bewezen dat er snel miljarden vrijgemaakt kunnen worden om een ramp te bestrijden. Het is hoog tijd dat dat ook voor Groningen gebeurt. Wij vragen geen onmogelijke dingen, wij eisen slechts rechtvaardige oplossingen.

In de eerste week na het reces willen we in een debat met ministers Erik Wiebes en Kajsa Ollongren afdwingen dat aan onze eisen wordt voldaan, zodat er eindelijk weer enig herstel van vertrouwen kan terugkomen.

MANIFEST VOOR GRONINGEN

1. Crisisaanpak: een betrouwbare crisisaanpak is de enige manier om een in de steek gelaten regio weer volwaardig onderdeel te laten zijn van Nederland. Alle Groningers moeten in 2020 duidelijkheid krijgen of en wanneer hun woning wordt versterkt, al tweemaal nam de Tweede Kamer een motie van onze partijen daartoe aan. Het kabinet moet het geld en de mensen vrijmaken die nodig zijn om tempo te kunnen maken.

2. Zeggenschap voor gedupeerden: geef alle inwoners regie over de toekomst van hun eigen huis terug. Bewoners moeten kunnen kiezen of ze: A. een bedrag willen waarmee ze zelf de versterking en schadeafhandeling kunnen regelen, B. van A-Z door zelf gekozen architecten en aannemers de versterking van hun woning willen laten uitvoeren of C. in geval van sloopnieuwbouw een voor hen passende nieuwbouwwoning kunnen kiezen.

3. Eén organisatie: bewoners worden nu vermorzeld tussen tig tandeloze instanties. Eén organisatie met mandaat moet zorgen voor een schadeafhandeling, versterking en de toekenning van compensatie van waardedaling en immateriële schade op basis van vertrouwen in de gedupeerden.

4. Versnel en verbeter schadeafhandeling: er is opnieuw een groot stuwmeer van openstaande schades ontstaan en een deel van de gedupeerden meldt schade niet meer. Maak voldoende mensen en geld vrij voor een schadeafhandeling waarbij de omgekeerde bewijslast, het zogenaamde bewijsvermoeden, echt voorop staat. Alle gedupeerden die in het verleden een te lage compensatie hebben gehad, moeten alsnog compensatie kunnen krijgen.

5. Rechtvaardige vergoeding waardedaling: een deel van de gedupeerden dreigt onvoldoende gecompenseerd te worden voor de waardedaling van hun woning. Voorkom nieuw onrecht door steeds het voor gedupeerden meest gunstigste model leidend te laten zijn bij de toekenning van waardedaling.

6. Pak emotionele schade aan: duizenden Groningers zijn ziek door de manier waarop er door de staat met ze is omgegaan. De laatste jaren is er bij steeds meer mensen sprake van dat de schade door wachten, procedures en niet nagekomen beloftes groter is dan de materiële schade. Erken dit, neem de oorzaken weg, zorg voor goede zorg en compenseer deze (immateriële)schade.

7. Steun ondernemers: acht jaar na Huizinge is er nog steeds geen goede steun of compensatie voor getroffen ondernemers. Per direct moet één organisatie starten met het steunen en compenseren van deze groep.

8. Steun agrariërs: hetzelfde geldt voor boeren die vaak met grote en complexe schades kampen.

9. Red onze monumenten: monumenten en beeldbepalende gebouwen maken Groningen extra bijzonder, toch komt ook de aanpak van schade en onveiligheid nog steeds niet op gang. Beeldbepalende gebouwen dreigen beetje bij beetje te worden gesloopt. Dat ontneemt de ziel van het Groninger land. Onze molens, kerken en boerderijen horen bij het Groninger land. Het cultureel erfgoed en de beeldbepalende gebouwen moeten worden behouden, de schade vergoedt en het erfgoed gered.

10. Geef Groningen Toekomst: de staat heeft ruim 400 miljard verdiend aan de gaswinning in Groningen. Laat Groningen niet berooid achterblijven en vul een miljardenfonds voor het opbouwen van onze toekomst. Groningers weten zelf het beste hoe hun toekomst eruit moet zien, de inwoners moeten daarom zelf zeggenschap krijgen over de besteding van dit fonds. Maak een einde aan het eindeloze gezeur over kosten.


Sandra Beckerman (SP) en Henk Nijboer (PvdA) zijn lid van de Tweede Kamer

menu