Opinie: Maak jeugd gratis lid van sportclubs

De jeugd zou tot zijn achttiende gratis moeten kunnen sporten. Foto: "Rob Engelaar"

De strijd tegen bewegingsarmoede en obesitas vraagt om ingrijpende maatregelen. Maak daarom het lidmaatschap van een sportclub gratis voor kinderen tot 18 jaar. Dat is ook goed voor hun sociale ontwikkeling.

De crisis houdt ons binnen. De effecten worden zichtbaar. Vooral onze jeugd beweegt nog minder dan voorheen en de tweedeling in de samenleving wordt groter. Sportclubs verkeren in zwaar weer en dreigen om te vallen. Als dat gebeurt, dan verdwijnen veel ontmoetingsplaatsen uit het buurt- en straatbeeld. De bewegingsarmoede en obesitas zullen vooral onder jongeren verder toenemen en ons voor nog grotere problemen in de toekomst plaatsen. Zowel op het gebied van gezondheid als economie. Politiek Den Haag zal dan weer krokodillentranen huilen over een bevolking die te weinig beweegt. Te laat, want een deel van de mogelijke oplossing: een goede sportinfrastructuur om de hoek, is dan al ingestort.

Ook Bernard Wientjes, oud voorman van VNONCW en lid van de Nationale Sportraad, heeft dit onderkend en meent zelfs dat oprukkende obesitas een groter epidemisch probleem vormt dan corona. Hij pleit ervoor om de contributie voor sportclubs te laten betalen uit de zorgpremie.

Gooi de deuren letterlijk open

Wat moet er gebeuren?

Veel, maar laten we beginnen met investeren in gezondheid bij de jeugd. Wie de jeugd heeft, heeft immers de toekomst. Jongeren bewegen te weinig, en dat wordt op latere leeftijd niet meer vanzelf goedgemaakt.

Een uitstapje naar onze bibliotheken. Kinderen tot 18 jaar zijn gratis lid van de bieb, omdat ’we het belangrijk vinden dat kinderen kunnen lezen en informatie kunnen vergaren voor school of hobby’, aldus een bibliotheek in Nederland. Dat is mooi en moet vooral zo blijven. Zo worden alle kinderen bereikt. maar dat lukt in de sport steeds moeilijker.

Dus waarom trekken we de lijn van onze bibliotheken niet door naar sportverenigingen en andere sportaanbieders? Waarom gooien we de deuren voor onze jeugd ook niet letterlijk open naar de sportclub om de hoek? Gratis naar jouw club tot je 18e!

Mits de kinderen goed worden opgevangen en begeleid, maken ze kennis met en worden ze enthousiast gemaakt voor een sport en een club. Ze bewegen meer en ontmoeten leeftijdgenoten in de kantine. Ze trainen met elkaar en leven samen toe naar wedstrijden. Ze voelen zich beter, zijn weerbaarder, fitter en participeren in onze samenleving. Ze leren ook nog eens beter op school. En dat alles zonder financiële drempels bij ouders of jongeren zelf.

Vernieuwing verenigingen

Ook voor verenigingen is dit winst. Ze krijgen meer jeugdleden in huis, en mogelijk ook meer ouders die iets willen doen als vrijwilliger. Als de sportclubs dit goed doen, dan hebben ze de verenigingsmensen van de toekomst binnen. En dan kan ook nog meer werk worden gemaakt van de noodzakelijke vernieuwing van onze verenigingsstructuur. Steeds meer mensen sporten en bewegen immers individueel of in groepsverband. Maar voor kinderen is lidmaatschap van een sportclub zo belangrijk. Hardlopen kunnen ze later altijd nog.

Dit helpt om de toenemende bewegingsarmoede en obesitas te lijf te gaan. Letterlijk. Op termijn kan dit, naast andere maatregelen, helpen om onze bevolking fysiek en ook psychisch gezonder te maken. Dat is niet alleen goed voor het beperken van de zorgkosten, maar ook voor de economie.

Verantwoorde investering

Natuurlijk kost dit geld. Misschien wel een miljard. Maar als we de KLM zo ruimhartig steunen en bijvoorbeeld ook de cultuursector, dan is dit bij uitstek een verantwoorde investering, die zich maatschappelijk en financieel ook terugverdient.

De clubs zullen gecompenseerd moeten worden voor het wegvallen van inkomsten uit contributies. Er zullen extra trainers moeten worden aangesteld om de grotere toeloop van jeugd op te vangen en er zullen investeringen moeten worden gedaan in de sportaccommodaties Maar ook om de kinderen met een beperking meer mee te laten doen dan nu.

Het belang van de sportsector is te lang onderschat en staat ook in deze crisis achteraan in de rij bij steunmaatregelen. Dat ligt ook aan de sector zelf: de lobby is niet eensgezind en het imago van de sportclubs helpt ook niet. Het beeld van ’ach, die redden het altijd wel weer met al die vrijwilligers, ik hoor ze eigenlijk nooit klagen’, zit ze in de weg. En het klopt: verenigingen klagen niet snel en zijn zelfvoorzienend, weerbaar en inventief. Maar het houdt een keer op. En dat is nu. Hoopgevend is het adviesrapport De opstelling op het speelveld van de Nederlandse Sportraad. Dat geeft aan dat sport een publieke voorziening moet worden met een wettelijke basis.

Maar laten we eerst snel een begin maken met gratis lidmaatschap bij sportverenigingen voor jongeren tot 18 jaar. Goed voor de jeugd, goed voor de sportverenigingen en uiteindelijk goed voor onze gezondheid en een vitale samenleving!

Rob de Waard is directeur/bestuurder van Huis voor de Sport Groningen, Kris Tuinier is dean van het Instituut voor Sportstudies, Hanze Hogeschool Groningen.

menu