Opinie: Minder consumeren is meer duurzaam

Ontbossing op Borneo om ruimte te maken voor een palmolieplantage.

Meer welvaart zorgt voor duurzamer wereld, stelde Ralf Bodelier in deze krant. Een slecht onderbouwd artikel vol onjuiste aannames.

Met verbazing las ik het ‘hak-op-de-tak’-pleidooi waarin Ralf Bodelier stelt dat we méér van alles nodig hebben om een duurzamere wereld te scheppen ( DVHN , 24/8). Zijn betoog hangt aan elkaar van stellingen en meningen die feitelijk onjuist of niet wetenschappelijk onderbouwd zijn.

Achteruitgang

Vooral het eerste argument over de toenemende wolven- en otterstand in Nederland versus de dalende leeuwenstand in Afrika raakt wat mij betreft kant noch wal. Er zijn zo’n vierhonderd otters in Nederland waarvan er elk jaar ook zo’n honderd worden doodgereden. Er wordt geschat dat er zo’n tien wolven in Nederland zijn. Dat zijn nou niet bepaald cijfers om van achterover te slaan. De populatieomvang van zoogdieren, vogels, vissen en reptielen is gemiddeld met 60 procent afgenomen sinds 1970; een dramatische achteruitgang.

Ontbossing

Vervolgens gaat het over het areaal bos in Nederland dat 11 procent is; beduidend meer dan 170 jaar geleden. Die constatering is juist. Wat de heer Bodelier voor het gemak vergeet, is dat ontbossing wereldwijd een van de grootste uitdagingen is van de toekomst én dat die ontbossing direct samenhangt met onze manier van consumeren. Per minuut worden zeventien voetbalvelden bos gekapt, om plek te maken voor bijvoorbeeld sojateelt als veevoer om te voorzien in de vleesbehoefte van onder andere het rijke Europa.

Ook de stelling dat in Europa de CO2-uitstoot daalt, terwijl die in Azië en Afrika steeg, is niet los te zien van het feit dat Europa de productie van spullen in de laatste decennia naar deze continenten verplaatste.

Geboortecijfer

Ik studeerde Ontwikkelingssamenwerking in Wageningen en heb met eigen ogen armoede gezien in de genoemde landen Cambodja en Oeganda. Natuurlijk is dit vreselijk en zou het mooi zijn als de algehele welvaart in ontwikkelingslanden toeneemt, dat is het enige waarover de heer Bodelier en ik wel op één lijn zitten. Maar wanneer de welvaart toeneemt, neemt het geboortecijfer af. Iets wat de heer Bodelier zich wellicht ook niet realiseert.

Armoede

De stelling dat niets voor natuur en milieu zo slecht is als armoede, is daarna overigens weer zeer discutabel. Zo is de uitstoot van een Nederlander per jaar honderd keer groter dan die van een Oegandees. Juist het feit dat onze ecologische voetafdruk zo groot is, is voor mij uiteindelijk de doorslaggevende factor geweest om in Nederland aan het werk te gaan en niet in een ontwikkelingsland.

Kijk verder dan je neus lang is

In de mondiale samenleving waarin we leven is het klimaatprobleem niet zo simpel als geschetst wordt in het artikel. Op 4 juni deed ik in deze krant al de oproep ‘denk eerst na voordat je iets koopt’ en ik blijf bij mijn standpunt. Daar wil ik nu nog aan toevoegen, kijk verder dan je neus lang is; want ook al lijkt het in de ogen van sommige Nederlanders goed te gaan, onze manier van consumeren heeft op andere plaatsen in de wereld gevolgen voor de biodiversiteit en het klimaat als geheel.

Akkeliene Postema MSc is verbonden aan de Natuur en Milieufederatie Groningen

menu