Opinie: De snelle Lelyspoorlijn is niet (te) duur

Een snelle trein naar het Noorden kan uit. Foto Archief Duncan Wijting

Een snelle spoorverbinding met de Randstad kost niet alleen 3 miljard maar levert ook miljarden op stelden de werkgevers gisteren in deze krant. Twee wetenschappers zijn het daar hartgrondig mee eens.

Hans de Boer, de werkgeversvoorman van VNO-NCW, heeft gelijk. Een snelle spoorlijn van Lelystad, over Emmeloord, Heerenveen en Drachten naar Groningen is een nationaal belang en is niet te duur. In 2001 berekenden wij voor het toenmalige ministerie van Verkeer en Waterstaat al dat het maatschappelijke rendement van zo´n snelle spoorlijn 4,6 procent bedraagt.

Goedkoop

Met een ouderwetser model, dat belangrijke maatschappelijke baten niet mee neemt, kwam het toenmalige Randstedelijke Nederlands Economisch Instituut (thans Ecorys) in opdracht van datzelfde ministerie uit op een maatschappelijk rendement van 0,2 - 0,8 procent. Omdat het Rijk dit moment al voor ongeveer 0,5 procent geld kan lenen is de aanleg van een snelle Lelylijn nationaal economisch niet te duur. Nee het is eigenlijk gewoon goedkoop. Direct doen dus.

Zuiderzeelijn

Waarom werd in 2006 toch besloten om wat toen nog de Zuiderzeelijn heette niet aan te leggen? Daarvoor zijn twee redenen. Economisch was toen het uitgangspunt dat infrastructuur een maatschappelijk rendement van tenminste 4 procent moest hebben en dat haalde de Zuiderzeelijn niet.

Zweeftrein

De politieke redenen waren evenwel veel belangrijker. Het Noorden wilde toen niet een goedkopere, gewone snelle spoorlijn van Lelystad naar Groningen, maar een vele malen duurdere magneetzweefbaan; helemaal van Schiphol naar Groningen. Met het debacle van de Betuwelijn toen nog vers in het geheugen wilde het toenmalige Kabinet niet opnieuw een zo risicovol project starten, waar de Randstad in hun ogen bovendien maar beperkt belang bij had.

Aantrekkelijk

Het huidige voorstel voor een snelle gewone spoorlijn is dus om twee redenen aantrekkelijk. Nationaal economisch is het rendabel en politiek zijn de risico´s zeer beperkt.

(Bron cijfers: Buck Consultants International/NEI/RUG/NYFER, Verdieping maatschappelijke kosten-baten analyse Zuiderzeelijn, Den Haag, november 2001)

Paul Elhorst en Jan Oosterhaven, hoogleraar en emeritus hoogleraar ruimtelijke economie, Rijksuniversiteit Groningen.

Je kunt deze onderwerpen volgen
Opinie
menu