Opinie: Jehovah’s Getuige is als een koorddanser

Hoofdkwartier van de Jehova's Getuigen in Emmen. Foto Archief Jaspar Moulijn

Het bestuur van de Jehova’s Getuigen probeert vooral de eigen achterban gerust te stellen door de opstellers van een rapport over misbruik in eigen kring verdacht te maken.

Wat is dat toch met die dwarsigheid van de Jehovah’s Getuigen? Eerst gaan ze met een kort geding proberen de publicatie van het kindermisbruikrapport te stoppen en vervolgens reageert het bestuur van de geloofsgemeenschap afwijzend om aanbevelingen uit het rapport op te pakken; tot ongenoegen van minister Sander Dekker.

Fundamentalistisch

Om iets van die dwarsigheid te snappen is van belang te zien dat hun geloof en organisatie behoorlijk fundamentalistisch van aard zijn. Wat in de Bijbel staat, dient zoveel mogelijk letterlijk genomen te worden, tenzij het niet anders kan, en de rest dient vooral symbolisch van aard geïnterpreteerd. Hun interpretatie van de Bijbel is dan ook de waarheid en alles wat daarmee niet in overeenstemming is, wordt afgewezen of dusdanig omgebogen dat het wel in hun belevingswereld past.

Dat gaat heel ver. Aan letterlijk alles wordt daardoor ook een waardeoordeel opgehangen. Iedereen die geen getuige is staat namelijk automatisch onder invloed van Satan de duivel. Hierdoor is men heel gericht op hun eigen gemeenschap en zijn je geloofsgenoten je (ook vaak letterlijke) familie en vrienden.

Mijding en uitsluiting

Het pas gepubliceerde onderzoeksrapport Misbruik binnen de gemeenschap van Jehovah’s Getuigen zegt hierover: ,,Internationaal onderzoek naar de gemeenschap van Jehovah’s Getuigen constateert dat de wegen naar buiten heel beperkt en risicovol zijn omdat ze kunnen leiden tot mijding (shunning) en uitsluiting.’’ Dus feiten en aanbevelingen van ‘buiten de organisatie’ zullen minimaal effect hebben, aangezien de buitenstaanders alles in het werk zetten om de getuigen te doen ‘struikelen in het geloof’.

Om een metafoor te gebruiken: de getuige staat met één been in het verleden en één been in de toekomst. Hierdoor staat hij met zijn lichaam boven het heden maar hij heeft geen aarding, geen direct contact met het heden. Door intensieve bijbelstudie en studie van hun eigen leerboeken is men heel gericht op – en heel bekend met – hoe de christenen in Bijbelse tijden leefden. Dit proberen de getuigen zoveel mogelijk ook in hun eigen leven toe te passen. Jehovah’s Getuigen weten veel meer over de geschiedenis van het Bijbelse Midden-Oosten dan over bijvoorbeeld de geschiedenis van Nederland of hoe überhaupt de Nederlandse samenleving eruitziet.

Paradijselijk leven veilig stellen

Tegelijkertijd is dit christelijke gedachtegoed ook heel erg geënt op het komende koninkrijk Gods. En om dat toekomstige leven op een aards paradijs veilig te stellen, zal men moeten koorddansen tussen toen en de toekomst en daardoor zo weinig mogelijk risico lopen in het heden. Maar af en toe trekt het heden de getuigen letterlijk naar beneden. Dan weten de getuigen niet hoe zij daarmee om moeten gaan aangezien die ‘aarding’ werelds is en niet strookt met hun Bijbelse wetgeving die leidend voor ze is.

Daardoor is de actie van het JG-bestuur om de publicatie van het rapport tegen te willen houden, vooral een signaal naar de eigen achterban. De vlucht naar voren nemen en de onderzoekers en het rapport verdacht maken, is de strategie om de getuigen te doen geloven dat de buitenwereld niet te vertrouwen is. Dit past in de belevingswereld van de getuigen dat ze zich niet kunnen voorstellen dat er zoveel meldingen zijn. Er wordt hun voorgehouden dat het maar een handjevol is en dat de commotie vooral door onruststokers wordt veroorzaakt. En wat de organisatie zegt is waar. De rest doet er niet toe.


Nanne Tjerk Andringa-Laridon uit Leeuwarden, ‘opgevoed als Jehovah’s getuige, verder gegaan als mens’.

menu