Rutte durfde na de overstromingen de link met de klimaatcrisis niet te leggen. Wat is er voor nodig om het Nederlandse kabinet in te laten zien dat het tijd is voor actie? | opinie

De presentatie van de Europese Green Deal, 14 juli 2021, met helemaal links Frans Timmermans, en in het midden Ursula von der Leyen, president van de Europese Commissie. FOTO EPA

Benito Walker wil blijven hopen op een goede toekomst voor zijn generatie en de generaties na hem. Maar voor hoop, stelt hij, is wel actie nodig.

In Canada zagen we recent een hittegolf met temperaturen van 49 graden Celsius, met zeker 719 doden en een compleet verwoest dorp tot gevolg. In Nederland, België en Duitsland hebben we te maken met hevige overstromingen, die dijken doen barsten en dorpen doen verdrinken.

Voor mij is het duidelijk; de klimaatcrisis uit zich ook in eigen land, in eigen straat, voor eigen voordeur. Niet over tien jaar, maar nu. En nee, wellicht is dit niet het moment om te zeggen; I told you so . Maar toch zeg ik het, want de tijd voor mooie woorden en halve daden moet nu echt voorbij zijn.

Na de verschrikkingen van de afgelopen weken lijkt de ene wereldleider na de andere de impact van de klimaatcrisis in te zien en te erkennen. En dat stelt me niet bepaald gerust. Want gaan we straks, net als na de Black Lives Matter ‘periode’, weer verder alsof er niets is gebeurd? Is het uitroepen van de klimaatcrisis een hype die straks langzaam maar zeker weer vervaagd?

Zijn de plannen op tijd?

Als ik de Europese Commissie moet geloven is dat niet het geval. Ze presenteerde concrete, broodnodige plannen voor het behalen van de (al eerder gestelde) eigen doelen in 2030. De vraag is echter of deze plannen op tijd aangeleverd zijn, 2030 staat immers zo voor de deur en de plannen zijn slechts wetsvoorstellen die nog aangenomen moeten worden.

Toch wil ik graag optimistisch blijven. Want naast woorden lijken er dan nu ook eindelijk echt daden te volgen. Des te opvallender is het dat de discussie over de genoemde maatregelen veel te weinig gaat over de manier waarop ze ons zullen beschermen. Het gaat zoals zo vaak vooral over de enorme kosten die al die maatregelen met zich meebrengen en wie daar al dan niet voor zullen moeten opdraaien.

Typische uitspraken als ‘de burger draait er weer voor op’ zijn inmiddels weer dagelijkse kost. De Telegraaf kopte met: ‘Burger krijgt peperdure klimaatrekening gepresenteerd’. Dan verwacht je dat het gaat over de overstromingen en de emotionele en materiële schade die ze met zich meebrengen, want wat is er erger dan dat? Maar nee, het ging wederom over de kosten van de maatregelen. En dan zakt de moed je toch weer flink in de schoenen. Zijn we dan echt niet verder gekomen in het klimaatdebat?

Kosten-batenanalyse

Het gesprek lijkt nog altijd voornamelijk gereduceerd te worden tot een simpele kosten-batenanalyse. Er wordt gesproken over de klimaatcrisis alsof we het ons überhaupt kunnen permitteren om nóg langer te wachten en niks te doen.

We hebben nu in eigen land gezien wat klimaatverandering met zich meebrengt. We hebben kunnen zien wat de kosten van (nog langer) wachten zijn; verlies van mensenlevens, verlies van woonruimte, afgebroken infrastructuur en dan heb ik de financiële kosten nog niet eens genoemd. Hoe je het ook wendt of keert, de kosten voor verduurzaming en vergroening zijn een lachertje vergeleken met het menselijke leed en de materiële schade die de klimaatcrisis nu en in de toekomst met zich mee zal brengen.

Ik ben ervan overtuigd dat de wereld meer moet doen om de klimaatcrisis te bestrijden. En die overtuiging heb ik uit angst voor mijn toekomst, want ik wil niet leven in een wereld waar de verschrikkingen van de afgelopen weken dagelijkse kost zijn. Maar wat is er voor nodig om ook het Nederlandse kabinet in te laten zien dat het tijd is voor actie?

Flink achter de feiten aan

Nederland loopt namelijk flink achter de feiten aan. We halen onze eigen doelen, die overigens flink lager zijn dan de Europese standaard, bij lange na niet. Daarnaast lijkt het Nederlandse kabinet in een soort ontkenningsfase te zitten, want waar onze oost- en zuiderburen naar aanleiding van de gebeurtenissen van de afgelopen weken de link met de klimaatcrisis wel aan durfden, wilde onze demissionair premier er niets van weten. Rutte vond het ‘niet passen’ om nu ‘stellige uitspraken’ te doen.

De wetenschap is er echter al decennialang duidelijk over uit. Toch lijkt er bij het kabinet geen enkel gevoel van urgentie te zijn. Bezorgde, protesterende jongeren creëren dat gevoel blijkbaar niet, wetenschappers worden genegeerd, de rechterlijke macht wordt zelfs ingeschakeld tegen de overheid om tot actie te komen, maar het heeft allemaal nog niet mogen baten.

Ik wil hoop houden

Begrijp me niet verkeerd, ik wil graag hoop houden, ik wil geloven dat er voor mijn generatie en de generaties die na mij komen een goede toekomst in het verschiet ligt. Maar voor hoop, is wel actie nodig.

Benito Walker is bestuurslid Politiek en Pers bij de Jonge Democraten Leiden-Haaglanden, dagvoorzitter Inclusieve Transitie, en oud-voorzitter Youth For Climate NL

Je kunt deze onderwerpen volgen
Opinie