Terwijl het kabinet het ene bedrijf sluit, draait het andere extra omzet. Laat de winnaars meebetalen aan de strop voor gedupeerde ondernemers.

Foto: Ramon van Flymen

Het kabinet heeft, in het belang van de volksgezondheid, verschillende branches gesloten. Dit offer heeft logischerwijs financiële schade tot gevolg en het zou dan ook logisch zijn deze schade gezamenlijk als maatschappij te dragen. Dat wordt deels gedaan, alleen zijn er ook veel partijen die ongekend profiteren van de crisis. Zie de Bol.com’s, Albert Heijns, Ikea’s, Gamma’s en PostNL’s van deze wereld. Terwijl de horeca wordt geofferd, spuit daar de omzet door het dak heen.

Door interventie van de overheid past de consument zijn gedrag aan. In plaats van in de kroeg, restaurant of op vakantie, zijn we massaal aan het online-shoppen, ons huis aan het opknappen en aan het koken. Dit jaar niet op de ski’s, maar een nieuwe bank voor in de huiskamer. Vrijdagavond geen kroeg, maar Xbox’en met vrienden. Besteld via Bol, geleverd door PostNL en betaald via Adyen.

Hoogste punt

En iedere week dat Rutte er weer een paar weken lockdown aan plakt, schuift hij weer een paar miljard van ons die kant op. U begrijpt nu ook waarom de AEX onlangs haar hoogste punt ooit aantikte. Nogal opmerkelijk, gegeven de crisis waar we in zitten.

De sectoren waar de klappen vallen bestaan voornamelijk uit de middenstand. De horeca, evenementenbranche en retail tellen toevallig veel kleine bedrijven. Gevolg is de grootste kunstmatige kapitaalverschuiving sinds de Tweede Wereldoorlog. Van de horeca naar supermarkten, en van kleine bedrijven naar grote.

Laat er ook geen misverstand over bestaan dat dit eerlijk verdiend zou zijn. Maar dat het kabinet intervenieert en eenzijdig de helft van je concurrentie sluit, is geen natuurlijke gang van zaken. Mensen willen niet koken, maar worden ertoe gedwongen. Het is domweg puur geluk.

Landsbelang

Het risico ligt ook niet bij de horeca-ondernemer. Wellicht wel als klanten uit vrije wil wegblijven. Maar zodra het kabinet intervenieert, in landsbelang, dan is van ondernemersrisico geen sprake meer.

Het is doorgaans de taak van de overheid om, via de Autoriteit Consument & Markt (ACM), eerlijke concurrentie tussen bedrijven te bevorderen en de consument te beschermen. Het ontstane supermarktmonopolie is wellicht gerechtvaardigd, maar de oneigenlijk verkregen winsten behoren haar niet in zijn geheel toe.

Ondertussen verhoogt AH op 10 juni vorig jaar doodleuk haar prijzen. Hallo ACM? Het is algemeen bekend dat de multinational beter kan lobbyen dan horeca Nederland, maar het onrecht dat zich nu voltrekt gaat wel heel ver.

Meebetalen

De situatie druist tegen ieder rechtvaardigheidsgevoel in. De winnaars moeten meebetalen. Dat kan overigens vrij eenvoudig: verhoog de winstbelasting. Of enkel van het deel dat een bedrijf meer verdient ten opzichte van 2019. De opbrengst wordt gebruikt om de schade bij de verliezers beter te compenseren. Inclusief degelijke compensatie voor de zorg. Als het kabinet volledige branches kan sluiten, moet dit toch zeker ook kunnen.

Een markt is dynamisch. Als je auto’s verbiedt gaan mensen fietsen kopen. Als je restaurants sluit, gaan mensen naar supermarkten en als je reizen verbiedt, gaan mensen, blijkbaar, hun huis opknappen. Iedere actie heeft een reactie en ook die vereist beleid in een noodsituatie. Bij ons de deuren op slot? Dan bij de supermarkten de belasting omhoog.


Pepijn de Visscher is horeca-ondernemer in Amsterdam

Je kunt deze onderwerpen volgen
Meningen
menu