Het team van Grensstreken gaat naar de diepste krochten van hun onderbewustzijn. Ze laten zich onder hypnose brengen. ,,Wie wil er als een kip ronddansen?''

Je bent vrij … zo vrij. Je bent zo vrij dat in jou gewoon vrijheid ontstaat. Voel je je vrij?''

Annique Oosting zit met haar ogen gesloten, kin op de borst in een zwarte leren stoel. Ze knikt. Ja, ze is vrij. ,,Precies'', zegt Wietze de Vries die tegenover haar zit. Hij heeft alleen oog voor haar. De rest kijkt praktisch ademloos toe. Behalve Bas van Sluis. Hij moet niks hebben van deze poespas.

,,Je hoofd is nu helemaal leeg'', zegt De Vries op zachte toon tegen Oosting. ,,Annique, ik veeg zo over jouw voorhoofd. En als ik over jouw voorhoofd veeg, dan vergeet je jouw naam. Als ik over jouw voorhoofd veeg, dan weet je niet meer hoe je heet.''

Met de rug van zijn hand zwiept hij over het voorhoofd van Annique.

,,Hoe heet je'', vraagt hij rustig.

Even – heel even maar – is het stil. Ook Van Sluis houdt nu zijn adem in. Het zal toch niet?

,,Annique'', antwoordt Oosting. Van Sluis grinnikt. Genoegzaam kijkt hij de kamer rond. Zie je wel? Maar hij kan rekenen op een enigszins verstoorde blik van Esther van der Meer. De Vries kijkt om. ,,Kan gebeuren'', zegt hij. ,,Het lukt niet altijd.''

loading

Onderbewustzijn

Het team van Grensstreken is op bezoek bij hypnotiseur Wietze de Vries in Haren. Na een carrière als marketeer in de verzekeringsbranche, stort hij zich volledig op het onderbewustzijn. ,,Ik ben er na een burn-out in gerold. Heb cursussen gevolgd en hypnose geleerd toe te passen door het gewoon te doen.''

Wietze de Vries brengt mensen onder hypnose om ze bijvoorbeeld van hun angsten af te helpen. Maar vooral van het roken. In maximaal twee sessies van anderhalf uur is een cliënt van de tabak af, zegt De Vries. Getuigenissen op zijn website geven aan dat hij daarin goed is. Zijn bezoekers reageren enthousiast.

Eerlijk is eerlijk: alle vier aanwezige leden van Grensstreken zijn sceptisch. De een wat meer (Van Sluis) dan de ander (Wind), maar geen van allen gelooft dat De Vries – of wie dan ook – ons zijn wil kan opleggen. ,,Kun je ons als een kip laten ronddansen'', vraagt Maaike Wind aan het begin van de sessie. De Vries kijkt haar serieus aan: ,,Willen jullie dat graag? Wie wil er als een kip ronddansen?'' Wat een vraag. Of we dat willen? Natuurlijk willen we dat. ,,Dan regel ik dat. Doe je handen onder je oksel en begin te kakelen.'' De Vries lacht. ,,Kom, laten we de sessie nu serieus beginnen.''

Een kleine twintig minuten later is Van Sluis alweer klaar. Hij is een hopeloos geval. Al bij de eerste oefening 'verzet' hij zich te veel tegen wat de hypnotiseur wil. Tijdens een oefening om de 'controle volledig los te laten' schiet Van Sluis in de verdedigingsstand. Om in trance te raken, moet je durven loslaten. ,,Je spieren zijn veel te gespannen'', zegt de hypnotiseur bij de eerste oefening. Na tien minuten sjorren en proberen bij Van Sluis gaat de focus naar de vrouwen. Hij is niet in trance te brengen.

Concentratie

Een zilveren zakhorloge aan een lange ketting. Een lage stem die zegt 'kijk me diep in de ogen, je oogleden worden zwaar'. Dat is wat we verwachten. Dat is niet wat het is.

Hypnose is eigenlijk een verregaande vorm van concentratie, jezelf naar binnen keren. Voelen. Ervaren. Dat zijn woorden die bij hypnose passen. Hetzelfde gevoel dat mensen ook wel eens hebben als ze diep in gedachten zijn tijdens het autorijden en plots beseffen dat ze een stuk hebben overgeslagen.

,,Luister naar je ademhaling'', klinkt het zalvend uit de mond van de hypnotiseur. Van Sluis kan er niks mee. Hij heeft zijn ogen wijd open. Verbeelding is de taal van je onderbewustzijn, krijgen Oosting, Van der Meer en Wind te horen terwijl ze op de bank zitten. Het lijkt of ze slapen. Wind heeft haar hand op het voorhoofd 'geplakt'. Alsof ze dat tegen haar wil heeft gedaan. ,,Laat het maar gebeuren. Je gaat steeds dieper en dieper. Luister goed. De getallen in je hoofd vervagen. Precies. Je loopt op een pad, ontspan je arm'', zegt De Vries.

Van Sluis twijfelt. Een paar minuten terug werd Oosting als eerste verteld dat haar ogen zwaar zouden worden. ,,Je ogen gaan dicht'', horen ze De Vries tegen haar zeggen. Als ze haar hoofd voorover laat vallen alsof ze slaapt, gaan de monden van de anderen een klein beetje open. Ook Van der Meer en Wind lijken even later in diepe slaap te zijn. ,,Je krijgt je ogen niet meer open. Alsof ze vastgeplakt zijn. Pas als ik het zeg, gaan je ogen weer open. Je houdt je ogen dicht en je voelt je vrij.'' Wat ze niet weten, is dat Oosting volledig bij is. Ze doet haar ogen dicht omdat het moet. Omdat het haar gevraagd wordt. Plotseling doet ze haar ogen open. ,,En nu?'', zegt ze. ,,Ga steeds dieper en dieper'', fluistert De Vries en hij knipt hard met z'n vingers. Oostings ogen zijn inmiddels weer gesloten.

Pretsigaret

Wind is net uit haar diepe rust gehaald als ze een hypnojoint – denkbeeldige joint – krijgt aangeboden. ,,Neem maar een trekje.'' Een beetje onwennig doet Wind mee met het toneelspel. Van der Meer en Oosting niet. Dan sluit Wind weer haar ogen. Zij vindt de trip met de imaginaire pretsigaret wel wat. ,,Welk gevoel wil je'', vraagt De Vries na een tijdje.

,,Dat ik vlieg. Dat ik op de rand van mijn balkon sta en dan spring.'' Even kijkt iedereen even naar Wind. Hoezo wil ze van een balkon springen? ,,Zodat ik kan vliegen.''

,,Precies. Als een vogel met thermiek in de lucht'', krijgt Wind te horen. Ze knikt. ,,Heerlijk toch Maaike. Dat je vliegt.''

"Hypnose is eigenlijk een soort van meditatie''

Van Sluis grinnikt alweer, maar Wind is enthousiast als ze terug is op aarde. Ze voelde gewoon dat ze vloog, zegt ze. ,,De wind ging door mijn haren. Gaaf hoor!'' Hoewel ze er in het begin weinig vertrouwen in had, is ze om. ,,Maar ik had nooit het gevoel dat ik geen controle had. Ik had zo kunnen stoppen als ik wilde. Hypnose is eigenlijk een soort van meditatie.''

Even later is het weer Wind die het onderwerp van een hypnose is. Van Sluis en Oosting lachen zich inmiddels een kriek. Ze staan voor en achter Wind om haar straks op te vangen, want ze staat op het punt om te veranderen in een boom. Althans, dat belooft De Vries. Het is dan misschien geen kip, maar ook voor een boom tekenen Oosting, Van der Meer en Van Sluis direct.

De Vries stelt haar op haar gemak met teksten als 'je ogen zijn de spiegel van je ziel, je bent zó sterk, niet te breken, voel de kracht door je stromen'. Wind staat zo strak als een plank. De Vries wil bewijzen dat het mogelijk is om haar langere tijd met de hakken op een stoel en haar hoofd op de bank neer te leggen. Zonder dat ze valt. ,,Je bent zo sterk. Zo sterk. Precies. Je bent een boom.''

loading

Dan breken Oosting en Van Sluis in lachen uit. Ze hikken er verontschuldigingen uit, maar ze kunnen het niet helpen. Wind is uit haar concentratie, het is mislukt.

Bij poging twee lukt het wel. Strak als een plank leggen ze Wind neer. Daar blijft ze zo'n vijf minuten liggen. ,,Je begint wel te trillen'', zegt Van Sluis sceptisch. Maar, moet hij toegeven, Wind is sterk. ,,Dat hou je lang vol, hoor.'' De Vries weet wel beter. Hij heeft Wind gewoon in een dusdanige staat van concentratie gebracht dat ze dit moeiteloos kan doen.

,,Het was best heel bijzonder''

,,Als jullie echt diep in hypnose zitten, dan gebeuren er andere dingen'', vertelt De Vries. Van Sluis gelooft het niet, maar de andere drie denken dat het wel kan. Niemand die denkt dat De Vries hen dingen kan laten doen die ze niet willen. Maar toch. ,,Het was best heel bijzonder'', zegt Wind. Aan het einde van de sessie drentelt Oosting wat in de kamer. Ze heeft vluchttrappenangst, vertelt ze. Durft niet op ijzeren trappen te lopen waarin van die gaatjes zitten. Misschien dat hypnose helpt?

,,Ik wil je wel helpen. Maar dan moet je nog wel anderhalf uur blijven.'' Oosting denkt even na en besluit dan. ,,Ja, ik blijf. Als ik dan van die angst af ben.'' De Vries knikt. Van Sluis, nog steeds sceptisch, steekt z'n hand omhoog. ,,Succes hoor, Annique.''

Is Oosting van haar vluchttrappenangst afgekomen? Bekijk de video onder dit verhaal. Mobiele gebruikers kunnen de video loading bekijken.

'Verbluffende resultaten hypnose bij kinderen met buikpijn'

Sinds 2012 behandelt loading , kinderarts maag-darm-lever in het Emmakinderziekenhuis/AMC in Amsterdam, kinderen met ernstige buikpijn met hypnotherapie. Het idee is dat kinderen hun darmen beter onder controle kunnen houden als ze onder hypnose zijn. ,,Het is het meest succesvolle dat ik ooit heb gedaan'', zegt Benninga.

De hoogleraar moest eerst over de drempel, want hij geloofde niet echt in hypnose. Hij liet zich overtuigen door een Engelse collega-arts en ging samen met een gecertificeerde hypnotherapeut kinderen behandelen. Het resultaat is verbluffend, zegt Benninga nu, jaren later. De hypnotherapie leidt tot veel meer resultaat dan de klassieke geneeskunde, dat zich vooral beperkt tot het toedienen van medicatie. ,,Het is wel belangrijk dat we werken met gecertificeerde hypnotherapeuten. Er lopen namelijk ook mensen rond die een bordje op de huisgevel spijkeren dat ze aan hypnose doen. Die willen we niet.''

Inmiddels zijn de resultaten bekend van een onderzoek onder driehonderd kinderen, gesubsidieerd door de rijksoverheid, waaraan tien verschillende ziekenhuizen in het land meededen. Benninga blijft nog even op de resultaten zitten, want het artikel dat is geschreven naar aanleiding van de resultaten ligt nog bij een groot medisch tijdschrift. ,,Dat moet het eerst beoordelen en publiceren. Maar ik kan wel zeggen dat het er héél positief uitziet.'' De hypnosesessies worden ook opgenomen op een cd. ,,Zodat de zes oefeningen ook thuis gedaan kunnen worden. Maar dit moet wel met goede uitleg en begeleiding.''

Diepe concentratie

De kinderen zijn tijdens de hypnosesessies gewoon bij bewustzijn. Het is een vorm van diepe concentratie, heel anders dan de hypnoseshows op televisie. Deskundigen noemen dat doorgestoken kaart waarbij misbruik wordt gemaakt van goedgelovige mensen.

Misschien is het door dit soort 'theater-hypnose' dat ook Benninga en zijn onderzoekers nog op verzet stuiten. ,,Je wilt niet weten welke verwensingen we hebben gekregen van de Vereniging tegen Kwakzalverij.'' Ook in het eigen AMC volgen ze de hypnosesessies soms met argusogen. ,,Sommigen zijn erg kritisch. We zijn natuurlijk ook een onderzoeks- en opleidingsinstituut. Daar leeft nog steeds het idee: als je niet kunt verklaren dat het werkt, is het kwakzalverij.''

"Ik weet niet hoe het echt werkt''

Dr. Benninga zegt juist dat kinderen met chronische buikpijn vaak medicijnen krijgen waarvan niemand weet of ze echt helpen. Het grootste deel van de medicatie is zelfs nog nooit getest op kinderen. ,,Maar we schrijven ze wel voor. Dat maakt verdrietig. En ik kan het niet verklaren, maar hypnose helpt bij een groot deel van de kinderen die we er mee behandelen. Wat ook uit het nieuwste onderzoek komt: ouders zijn erg tevreden over de resultaten. Nog meer dan de artsen dat zijn. Dat vind ik belangrijker dan verklaren waarom het werkt. Hoewel dat wel het frustrerende is: ik weet niet hoe het echt werkt.''

De vraag is of ook andere ziekten behandeld kunnen gaan worden met hypnose. Benninga vindt het in ieder geval nuttig dat dit wordt onderzocht. ,,Het zou kunnen worden getest op kinderen die vaak misselijk zijn. Of veel hoofdpijn hebben. Een collega van mij, neuroloog, wil daar niet aan. Maar ik vind: je hebt niets te verliezen met hypnose. Je moet het op z'n minst onderzoeken of het tot een resultaat leidt.''

Hypnotherapeut

Hypnotherapeut Wietze de Vries houdt praktijk aan huis in Haren. Kijk voor de website over zijn praktijk op loading .

loading

Foto's: Siese Veenstra

Mobiele gebruikers kunnen de video loading bekijken.

Je kunt deze onderwerpen volgen
PREMIUM