Het Noorden vormt een unaniem front tegen de sleepwet (in tegenstelling tot de rest van Nederland)

Foto: ANP

De uitslag van het referendum over de sleepwet wijkt in de provincies Groningen en Friesland duidelijk af van het landelijke beeld. Tegenstanders zijn hier veruit in de meerderheid.

Wie de overzichtskaart van de referendumuitslagen erbij pakt, zal het meteen opvallen: de kop van Nederland kleurt unaniem rood. Hier is massaal tegengestemd.

Opvallend: een groot deel van Drenthe, en ook vrijwel heel Overijssel, heeft juist collectief voor de zogenoemde sleepwet gestemd. Ook de rest van het land lijkt overwegend 'voor' in te hebben gekleurd.

Gemiddeld 60 procent

In veel Groningse gemeenten hebben tegenstanders in gemiddeld 60 procent van de stemmen behaald. Landelijk ligt dat percentage op ongeveer 55 procent. In de stad Groningen stemde zelfs 70,8 procent van de mensen tegen de sleepwet.

Het referendum zou geldig zijn bij een opkomst van minimaal 30 procent. Dat is gehaald. De regering heeft wettelijk de plicht om bij een uitslag tegen de sleepwet te heroverwegen.

In de dertien Groningse gemeenten waar alleen kon worden gestemd op het referendum was de opkomst – tegen de verwachting in – gemiddeld niet lager dan die in de overige gemeenten. In Haren (41 procent), Zuidhorn (37,6), Ten Boer (37), Groningen (35,9), Winsum (35,3), Bedum (34,8) was de opkomst zelfs groter dan het landelijk gemiddelde van ongeveer 32 procent. In Grootegast (25,7) en Midden-Groningen (25,9) was de opkomst wel beduidend lager.

Oh, waren er geen verkiezingen?

Opvallend was dat een groot aantal stemmers in veel Groningse gemeenten niet wisten dat er geen gemeenteraadsverkiezingen werden gehouden. Dat geldt ook voor Henk (66) en Gerda (62), die rond het middaguur gedesillusioneerd het kieslokaal in Het Dok in de stad-Groningse buitenwijk Lewenborg komen uitlopen. Ze dachten dat ze vandaag twee keer mochten stemmen.

,,Maar we mogen maar een keer’’, zegt Henk. Hij was plan te gaan stemmen op ‘de partij waarop ik altijd stem’. ,,Maar dat mocht niet, vertelde de mevrouw van het stembureau. Het is verwarrend. Waar heeft dat gestaan? In de landelijke media gaat het voortdurend over de sleepwet én de gemeenteraadsverkiezingen.’’

Ongeveer een derde van het aantal mensen dat zijn opwachting maakt in het stemlokaal in Lewenborg weet niet dat er geen gemeenteraadsverkiezingen zijn, verklaart een medewerkster van het stembureau.

Sneu

,,Velen maken pas in het stemlokaal de envelop met het stembiljet open. Eerst zijn ze verbaasd over het kleine formaat van het formulier. Dan vragen ze: ‘Zijn hier geen gemeenteraadsverkiezingen? Hoezo?’ Sommigen zijn dan echt sneu.’’

Zelfs in Hoogezand denkt een enkeling dat er gemeenteraadsverkiezingen zijn. In Hoogezand, dat met Menterwolde en Slochteren is opgegaan in de nieuwe gemeente Midden-Groningen, zijn de verkiezingen eind vorig jaar al geweest.

Je kunt deze onderwerpen volgen
Gemeenteraad
gemeenteraadsverkiezingen 2018
menu